Νιγηρία: Ζώντας στην σκιά της Boko Haram

Μια ταινία τρόμου δίχως τέλος φαίνεται να βιώνουν οι κάτοικοι της Νιγηρίας, με την τρομοκρατική οργάνωση Boko Haram να εμφανίζεται ξανά στο παρασκήνιο. Συγκεκριμένα στις 2/4/2018 σημειώθηκε ένοπλη επίθεση ισλαμιστών που, όπως όλα δείχνουν, ήταν μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης. Το αιματηρό σκηνικό έλαβε χώρα στη βορειοανατολική πόλη της Νιγηρίας Maiduguri, αφήνοντας πίσω του 18 νεκρούς και 84 τραυματίες, ενώ, μάλιστα, η επίθεση αυτή χαρακτηρίστηκε ως η πιο «πολύνεκρη» μέχρι σήμερα. Η τρομοκρατία της Boko Haram διανύει το δέκατο έτος της, ενώ οι πιθανότητες αναχαίτισης της δύναμής της φαντάζει σενάριο ουτοπικό. Παρότι ο Νιγηριανός Πρόεδρος Muhammadu Buhari έδωσε υποσχέσεις για μια επερχόμενη λήξη της ωμής βίας της Boko Haram, η ιστορία έδειξε πως το όραμα ειρήνης φαίνεται μακρινό, αν όχι ακατόρθωτο. Είναι αδιαμφισβήτητο ότι μια εξτρεμιστική

Μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης Boko Haram.

τρομοκρατική οργάνωση σαν αυτή διαταράσσει τις παγκόσμιες ισορροπίες και επηρεάζει πολλούς συμμετέχοντες στο διεθνές σύστημα. Πριν, όμως, καταλήξουμε στην πιθανή ανατροπή του status quo, θα ήταν σκόπιμο να αναλύσουμε την ιδεολογία και τους σκοπούς της Boko Haram, καθώς και τη δράση της τα τελευταία δέκα χρόνια, κατά τη διάρκεια των οποίων είναι ενεργή.

«Boko Haram» ή αλλιώς.. «η δυτική παιδεία απαγορεύεται»

Το έτος ίδρυσης της τρομοκρατικής οργάνωσης ήταν το 2002, και αρχηγός ήταν ο Mohammed Yusuf στην περιοχή Maiduguri.  Όπως δηλώνει και το ίδιο της το όνομα, η Boko Haram αποτελεί τον μεγαλύτερο εχθρό του «εκδυτικισμού» και του σύγχρονου τρόπου ζωής, ενώ ο κύριος στόχος της είναι η εγκαθίδρυση στη Νιγηρία ενός ισλαμικού χαλιφάτου, ανατρέποντας, μάλιστα, την κυβέρνηση της χώρας. Η οργάνωση επιδιώκει να αποτρέψει τον εκδυτικισμό της Νιγηρίας, ενώ εναντιώνεται στη χριστιανική ελίτ, η οποία κατά την άποψη της έχει συγκεντρώσει στα χέρια της όλο τον πλούτο της χώρας. Ενώ η Boko Haram σε αρχική φάση είχε συσχετιστεί με την Al-Qaeda, στη συνέχεια δήλωσε ανοιχτά την πλήρη αφοσίωσή της στους τζιχαντιστές του ισλαμικού κράτους. Σήμερα, η ισλαμική εξτρεμιστική οργάνωση, με αρχηγό τον Abubakar Shekau και με όπλο την ωμή βία, έχει γονατίσει τη βορειοανατολική Νιγηρία με τις αιματηρές της επιθέσεις, διαθέτοντας παρόμοιο όραμα, καθώς και δράση με αυτή του ISIS – δηλαδή τη δημιουργία ενός «χαλιφάτου» στα βόρεια της Νιγηρίας, όπου τα ιδανικά της Δύσης θα είναι όροι ξεχασμένοι. Όσον αφορά τη χρηματοδότηση της οργάνωσης, τα μεγαλύτερα χρηματικά ποσά προέρχονται κυρίως από λύτρα που ζητούνται για την απελευθέρωση ομήρων.

Οι μεγαλύτερες επιθέσεις

  • Το 2009, με αφορμή της συλλήψεις μελών της οργάνωσης (μέσα σε αυτούς ανήκε και ο ιδρυτής της οργάνωσης Mohammed Yusuf, ο οποίος μάλιστα σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια της κράτησής του) και την κατάσχεση οπλισμού, σημειώνεται η πρώτη επίθεση της Boko Haram ως αντίποινα στην κίνηση της αστυνομίας. Η αντίδραση της εξτρεμιστικής οργάνωσης με τη σειρά της προκάλεσε την επέμβαση των στρατιωτικών δυνάμεων. Το επεισόδιο της 30ης Ιουλίου του 2009 ήταν ιδιαίτερα αιματηρό, αφήνοντας πίσω του 700 θύματα -η πλειοψηφία αυτών ήταν μέλη της οργάνωσης- ενώ δεν ήταν λίγες και οι υλικές καταστροφές (π.χ. καταστροφές δημόσιων κτηρίων).
  • Το 2011, με την ανάληψη της προεδρίας της Νιγηρίας από τον χριστιανό Goodluck Jonathan, ξέσπασε η δεύτερη σημαντική επίθεση, με την Boko Haram να κάνει πράξη τις απειλές της, αφού λίγες ώρες μετά την ορκωμοσία του προέδρου πραγματοποίησε βομβιστικές επιθέσεις στην πρωτεύουσα της Νιγηρίας, Abuza, καθώς και στις πόλεις Bauchi και Zaria. Το 2011 η Boko Haram πραγματοποίησε 115 επιθέσεις, αφήνοντας πίσω της 550 νεκρούς και μια Νιγηρία σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
  • Το 2013 η κυβέρνησε διατήρησε την κατάσταση έκτακτης ανάγκης την οποία είχε κηρύξει το 2012, επεκτείνοντάς την μάλιστα σε όλη την επίμαχη περιοχή της ΒΑ Νιγηρίας, στην οποία μέχρι τότε δρούσε ακατάπαυστα η Boko Haram. Η κίνηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα τα επεισόδια και οι επιθέσεις να περάσουν και έξω από τα σύνορα και, πιο συγκεκριμένα, στις περιοχές του Καμερούν και του Τσαντ
  • Το 2014 υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική χρονολογία, όσον αφορά την δράση της Boko Haram. Πιο συγκεκριμένα, τον Απρίλιο του ίδιου έτους η ισλαμική τρομοκρατική οργάνωση απήγαγε 276 κορίτσια. Το γεγονός αυτό έφερε παγκόσμια ταραχή, ενώ ο αγώνας της Νιγηρίας έναντι της Boko Haram έγινε πιο αισθητός από ποτέ στο διεθνές παρασκήνιο.
  • Το 2015 η οργάνωση, σε προσπάθεια επίδειξης της δύναμης της, κατέλαβε στρατιωτική βάση στην πόλη Μπάγκα της Νιγηρίας, σφαγιάζοντας τους κατοίκους της. Τον Μάρτιο του ίδιου έτους απήγαγε 400 γυναικόπαιδα από το Damasak.

Διεθνής αντίδραση και ο ρόλος της Δύσης

Όπως προαναφέρθηκε, το 2014 υπήρξε χρονολογία-σταθμός για την ευαισθητοποίηση της διεθνούς κοινότητας. Η παροχή βοήθειας από τα άλλα κράτη κρίνεται απολύτως απαραίτητη, καθώς το χαμηλό επίπεδο της ετοιμότητας του στρατού της Νιγηρίας την καθιστά ανίκανη να αντιμετωπίσει την Boko Haram χωρίς εξωτερική αρωγή, ενώ μάλιστα η σύνδεση της με τη διεθνή τρομοκρατία για την επίτευξη δημιουργίας ενός «ισλαμικού χαλιφάτου» δυσχεραίνει την αποκλιμάκωση της έντασης. Ήδη από τον Νοέμβριο του 2013 η Αμερική την αναγνώρισε επίσημα ως τρομοκρατική οργάνωση, ενώ κοινή πορεία ακολούθησε και ο ΟΗΕ τον Μάιο του 2014 – κίνηση που αποδεικνύει τη συμπαράσταση της διεθνούς κοινότητας. Με αυτόν τον τρόπο, το πρόβλημα της αντιμετώπισης της Boko Haram μετατρέπεται σε παγκόσμιο. Άλλωστε, πίσω από τα κίνητρα εμπλοκής της δυτικής πλευράς κρύβονται βαθιά συμφέροντα. Ο φυσικός πλούτος που διαθέτει η περιοχή κινητοποιεί τόσο τις ΗΠΑ, όσο και την υπόλοιπη Δύση. Συγκεκριμένα, η Νιγηρία αποτελεί έναν από τους βασικούς ενεργειακούς προμηθευτές των Ηνωμένων Πολιτειών. Είναι η κύρια εναλλακτική λύση της Δύσης για παροχή ενέργειας, σε περίπτωση που τα κράτη της Μέσης Ανατολής πάψουν να την προμηθεύουν για οποιονδήποτε λόγο. Σε περίπτωση που η Νιγηρία διασπαστεί και πάψει να ελέγχεται από την ίδια της την κυβέρνηση, η Δύση χάνει αυτόματα την πρόσβαση στον ενεργειακό πλούτο της περιοχής. Επιπροσθέτως, εάν η δυτική πλευρά δεν συμβάλλει στην παροχή ασφάλειας και σταθερότητας στην αφρικανική ήπειρο, το κενό ισχύος θα σπεύσουν να καλύψουν άλλες ανερχόμενες δυνάμεις, ανταγωνίστριες της πρώτης, όπως για παράδειγμα η Κίνα. Παρ’όλα αυτά, η εξωτερική αρωγή κρίνεται ελλιπής, εάν η ίδια η Νιγηρία δεν κινητοποιηθεί με χρήση σκληρότερων μέτρων ασφαλείας και αυστηρή επιτήρηση των συνόρων, δυσχεραίνοντας κατά αυτόν τον τρόπο την επικοινωνία των τρομοκρατών. Απαραίτητη κρίνεται και η συνεργασία των νιγηριανών μυστικών υπηρεσιών με τις υπηρεσίες άλλων γειτονικών κρατών. Είναι γεγονός πως η τρομοκρατία εν έτει 2018 αποτελεί τον κυριότερο εχθρό των κρατών, τα οποία μέσω της συνεργασίας καλούνται να αντιμετωπίσουν.

Πηγές:

  1. CNN. (2018). Νιγηρία: Ισλαμιστές της Μπόκο Χαράμ αποκεφάλισαν και έκαψαν δεκάδες ανθρώπους. http://www.cnn.gr/news/kosmos/story/124161/nigiria-islamistes-tis-mpoko-xaram-apokefalisan-kai-ekapsan-dekades-anthropoys
  2.  CNN. (2018). Boko Haram Fast Facts
  3. TΟ ΒΗΜΑ. (2014). Νιγηρία: Η ακτινογραφία των τρομοκρατών της Μπόκο Χαράμ. http://www.tovima.gr/world/article/?aid=650410
  4. Kathleen Caulderwood. (2015). Boko Haram: United States Intervention In Nigeria Is Complicated, Officials Say. http://www.ibtimes.com/boko-haram-united-states-intervention-nigeria-complicated-officials-say-1786922
  5. The Guardian. (2018). Dozens killed in Nigeria suicide bomb attack. https://www.theguardian.com/world/2018/may/01/dozens-killed-in-nigeria-suicide-bomb-attack
  6. BCC. (2015). Nigeria’s Boko Haram pledges allegiance to Islamic State. http://www.bbc.com/news/world-africa-31784538
  7. Council Foreign Relations. (2018). Boko Haram in Nigeria. https://www.cfr.org/interactives/global-conflict-tracker?cid=ppc-Google-grant-conflict_tracker-031116&gclid=CjwKEAiAm8nCBRD7xLj-2aWFyz8SJAAQNalaq6ad0YJ5i6ZEa8KHLfiePs1wCPTk_vi1lzcvMejD-BoCBKrw_wcB#!/conflict/boko-haram-in-nigeria

Tagged under:

H Άντζελα Χίλα διανύει το τέταρτο έτος στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης (κατεύθυνση Διεθνών Σχέσεων), στο Εθνικό και Καποδιαστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ενώ επιπλέον είναι εθελόντρια στο Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού (ΜΚΟ).

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Google Profile

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest