Αργεντινή vs Αμερική: ο πόλεμος των λεμονιών

Στα τέλη του τρέχοντος μήνα η Αμερική θα λάβει τα πρώτα φορτία αργεντίνικων λεμονιών, 16 χρόνια μετά την άρση της απαγόρευσης εισαγωγής τους που είχε επιβάλει το Υπουργείο Γεωργίας των Η.Π.Α. το 2001. Η επακόλουθη ελαχιστοποίηση των εξαγωγών από την εν λόγω λατινοαμερικανική χώρα έπληξε δριμύτατα τις σχέσεις των δύο κρατών. Μάλιστα, όταν ο Donald Trump φιλοξένησε τον Αργεντινό ομόλογό του, Mauricio Macri, τον περασμένο Απρίλιο, δήλωσε: «Ένας από τους λόγους για τους οποίους είναι εδώ, είναι τα λεμόνια. Θα του πω για τη Βόρεια Κορέα, και θα μου πει για τα λεμόνια», δείχνοντας πως έχει ιδιαίτερη ενημέρωση επί του θέματος. Οι περισσότεροι Αργεντινοί καλλιεργητές ανέμεναν μια θετική απόφαση μετά τη σύσκεψη μεταξύ Trump και Macri – όπως και, εν τέλει, συνέβη. Η Αμερική, η οποία αποτελεί τον μεγαλύτερο καταναλωτή του συγκεκριμένου φρούτου παγκοσμίως, μπορεί τώρα να προμηθεύεται ελεύθερα τα λεμόνια από τον τέταρτο μεγαλύτερο παραγωγό τους στον κόσμο. Τί, όμως, προκάλεσε την αρχική διαμάχη, και γιατί προέκυψε τελικά η ειρήνη;

Το πρόσφατο παρελθόν

Η σύγκρουση αυτή έχει βαθιές ρίζες. Κατά το μεγαλύτερο μέρος του περασμένου αιώνα, οι εισαγωγές λεμονιών από την Αργεντινή στις Η.Π.Α. περιορίζονταν βάσει κανόνων καραντίνας, λόγω του φόβου πως τα φρούτα θα μπορούσαν να μεταφέρουν παράσιτα, τα οποία θα έβλαπταν τις αμερικανικές καλλιέργειες. Όταν προτάθηκε χαλάρωση της καραντίνας το 2000, μια κοινοπραξία καλλιεργητών στην Καλιφόρνια και την Αριζόνα -οι οποίες αντιπροσωπεύουν ολόκληρη την εγχώρια παραγωγή της Αμερικής- μήνυσε την υπηρεσία που είναι υπεύθυνη για την προστασία των φυτών και των ζώων της Αμερικής. Κατά την άποψή τους, ο κίνδυνος μόλυνσης παρέμενε. Τα δικαστήρια δικαίωσαν τους αγρότες, και η απαγόρευση επαναφέρθηκε το 2001. Από την πλευρά τους, οι Αργεντινοί θεώρησαν την απόφαση αυτή ως νίκη των αμερικανικών γεωργικών lobbies -ιδιαίτερα της πολιτείας της Καλιφόρνια-, και κατηγόρησαν τις Η.Π.Α. και την αμερικανική δικαιοσύνη για μεροληπτική στρατηγική υπέρ των συγκεκριμένων lobbies. Στα χρόνια που ακολούθησαν, οι χλιαρές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, και οι εξαγωγικοί φόροι που επιβλήθηκαν στους Αργεντινούς καλλιεργητές δεν βοήθησαν στην επαναφορά των εξαγωγών των λεμονιών προς την Αμερική.

Ο δρόμος προς την ειρήνη

Στις 3 Σεπτεμβρίου 2012, η ​​Αργεντινή ζήτησε τη βοήθεια του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και τη διεξαγωγή διαβουλεύσεων για τη συζήτηση των πρακτικών των Ηνωμένων Πολιτειών, σε σχέση με το embargo στις εισαγωγές λεμονιών. Συγκεκριμένα, η Αργεντινή υποστήριξε πως η απαγόρευση των εισαγωγών αυτών των καρπών κατά τα τελευταία 11 χρόνια, αλλά και άλλα περιοριστικά μέτρα, δεν έχουν επιστημονική αιτιολόγηση. Επίσης, η εν λόγω χώρα ισχυρίσθηκε πως τα μέτρα των Ηνωμένων Πολιτειών φαίνεται να ακυρώνουν ή να περιορίζουν τα -άμεσα ή έμμεσα- οφέλη που προκύπτουν για την Αργεντινή από τις σχετικές συμφωνίες του Π.Ο.Ε. Αναλυτικά, κατηγόρησε τις Η.Π.Α. για τα παρακάτω:

  • Μια σειρά αμερικανικών μέτρων που διατηρήθηκαν κατά τα τελευταία 11 χρόνια, και τα οποία -όπως υποστηρίζει η Αργεντινή- συνιστούν απαγόρευση εισαγωγής εσπεριδοειδών, επηρεάζοντας τα νωπά λεμόνια που προέρχονται από τη βορειοδυτική περιοχή της Αργεντινής.
  • Την αδυναμία των Ηνωμένων Πολιτειών να χορηγήσουν έγκριση για την εισαγωγή νωπών λεμονιών από τη βορειοδυτική περιοχή της Αργεντινής.
  • Φερόμενες αδικαιολόγητες καθυστερήσεις στις διαδικασίες έγκρισης για την εισαγωγή νωπών λεμονιών από τη βορειοδυτική περιοχή της Αργεντινής.

Για τους παραπάνω λόγους, η Αργεντινή αιτήθηκε τη σύσταση ομάδας για τη διερεύνηση του ζητήματος. Ο Π.Ο.Ε, χωρίς να θέλει να αναμιχθεί στις διπλωματικές σχέσεις των δύο κρατών, κράτησε τη στάση του Πόντιου Πιλάτου και, «νίπτοντας τας χείρας» του, αποφάσισε την αναβολή της σύστασης της ζητούμενης ομάδας για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα – το οποίο και δεν ορίστηκε ποτέ.

Ο Mauricio Macri εξελέγη το 2015, με ξεκάθαρη εντολή υπέρ των ανοιχτών αγορών, και, έκτοτε, εξάλειψε τους περισσότερους φόρους επί των εξαγωγών γεωργικών προϊόντων. Η εκλογή του προκάλεσε, επίσης, τη βελτίωση των διπλωματικών σχέσεων της χώρας του με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Μετά την επίσκεψη του Obama στην πρωτεύουσα της Αργεντινής τον Μάρτιο του 2016, Αμερικανοί αξιωματούχοι ταξίδεψαν στη χώρα για να επιθεωρήσουν τους οπωρώνες των εσπεριδοειδών, προτρέποντας τη διοίκηση του Υπουργείου Γεωργίας των Η.Π.Α. να δηλώσει -τον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου- πως θα άρει την απαγόρευση εισαγωγής. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του κλάδου, εκτιμήθηκε πως η Αργεντινή θα μπορούσε να εξάγει περίπου 20.000 τόνους λεμονιών συνολικής αξίας 50 εκατομμυρίων δολαρίων. Στη συνέχεια, υπήρξε μια αναβολή της απόφασης, που διήρκεσε 60 ημέρες, και προκάλεσε ανησυχία στην αργεντίνικη Κυβέρνηση λόγω των επερχόμενων αμερικανικών εκλογών. Παρ’όλα αυτά, η άρση της απαγόρευσης πραγματοποιήθηκε όταν έληξε η αναβολή, με τη σύμφωνη γνώμη του Προέδρου Trump.

Οι λόγοι που έφεραν την ειρήνη

Οι κύριοι λόγοι που έφεραν σύγκλιση απόψεων μεταξύ Αργεντινής και Αμερικής είναι δύο. Πρώτον, θεωρείται πως μεγάλο ρόλο στη βελτίωση των διπλωματικών σχέσεων των δύο κρατών έπαιξε η πολύ καλή προσωπική και επαγγελματική σχέση που ενώνει τους δύο Προέδρους, τον Mauricio Macri και τον Donald Trump, μιας και στο παρελθόν είχαν συνεργαστεί επαγγελματικά. Ο Trump φαίνεται να εκμεταλλεύεται τις πρώην επαγγελματικές του σχέσεις με αρκετούς πολιτικούς διαφόρων χωρών, και να επωφελείται από συμφωνίες μαζί τους – όπως συνέβη και με τη Ρωσία κατά την προσέγγιση που έχει παρατηρηθεί τους τελευταίους μήνες μεταξύ των δύο κρατών. Ο δεύτερος λόγος αφορά το εμπορικό έλλειμμα που εμφανίζει η Αργεντινή απέναντι στις Η.Π.Α., αποτελώντας μία από τις λίγες χώρες όπου συμβαίνει αυτό.

Το μόνο σίγουρο είναι πως οι καλλιεργητές λεμονιών στην Καλιφόρνια έχουν απογοητευτεί βαθύτατα από την απόφαση του Προέδρου Trump, και οι φωνές τους έχουν αρχίσει να αντηχούν. «Η διοίκηση μας απογοήτευσε, ο Πρόεδρος της Αργεντινής έκανε αυτό που έπρεπε να κάνει, εκπροσωπώντας τους καλλιεργητές του και τον επιχειρηματικό του τομέα. Προφανώς, ο Πρόεδρός μας δεν έκανε το ίδιο», δήλωσε ο Joel Nelsen, αγρότης και Πρόεδρος της California Citrus Mutual, μιας ομάδας εμπόρων εσπεριδοειδών. Οι επικριτές του Προέδρου Trump θεωρούν πως πήρε την απόφαση αυτή με σκοπό να «τιμωρήσει» την πολιτεία της Καλιφόρνια, λόγω του ότι στήριξε απόλυτα τη Hillary Clinton στις περασμένες εκλογές. Εν πάση περιπτώσει, η απόφαση του Trump έχει διχάσει τον κόσμο, αφού κάποιοι πιστεύουν πως ήταν ένα ακόμα βήμα προς το ελεύθερο εμπόριο, ενώ άλλοι τον κατηγορούν πως έχει φαύλους σκοπούς, και γι’ αυτό προχώρησε στην άρση του embargo των αργεντίνικων λεμονιών. Ο ίδιος, πάντως δηλώνει: «Το λεμόνι είναι μεγάλη, πολύ μεγάλη μπίζνα».

Πηγές:

  1. Economist.com. (2017). The Argentine-American lemon war of 2001-2017 [online] Available at: http://www.economist.com/blogs/economist-explains/2017/06/economist-explains-1 [Accessed 13 Jun. 2017].
  2. Lanacion (2017). Estados Unidos frenó la importación de limones argentinos. [online] Lanacion.com.ar. Available at: http://www.lanacion.com.ar/1978242-estados-unidos-freno-la-importacion-de-limones-argentinos [Accessed 13 Jun. 2017].
    Daniels, J. (2017). California farmers peeved at Trump, claim they were ‘pawn’ in US-Argentine trade deal. [online] CNBC. Available at: http://www.cnbc.com/2017/05/02/california-farmers-peeved-at-trump-claim-they-were-pawn-in-us-argentine-trade-deal.html [Accessed 13 Jun. 2017].
  3. Wikipedia.org. (2017). Argentina–United States lemon dispute. [online] Available at: https://en.wikipedia.org/wiki/Argentina%E2%80%93United_States_lemon_dispute [Accessed 13 Jun. 2017].

Tagged under:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest