«Κουρδική Άνοιξη»

Αναμφίβολα, στο παγκοσμιοποιημένο πλέον διεθνές σύστημα, κάνουμε λόγο για την ύπαρξη εθνοτικών συγκρούσεων, οι οποίες εδράζονται κυρίως στην έννοια της εθνικής κυριαρχίας και αυτοδιάθεσης. Οι παραπάνω συγκρούσεις επεκτείνονται και σε πολιτισμικούς άξονες, καθώς εθνικά ομοιογενείς ομάδες προσπαθούν να αυτοπροσδιοριστούν μέσα από το αίσθημα του «συνανήκειν» στα πλαίσια ίδρυσης ενός  έθνους-κράτους. Σήμερα γινόμαστε θεατές της εκμηδένισης των συνόρων και των αποστάσεων, ενώ παράλληλα, κράτη πασχίζουν να εδραιώσουν την εδαφική τους ακεραιότητα. Η συγκεκριμένη επιθυμία αποτυπώνεται εναργέστερα στο Κουρδικό ζήτημα, ενός λαού που αποζητά εδαφική σταθερότητα και εδραίωση εθνικού κράτους, αναγνωρισμένο από τη διεθνή κοινότητα.

Ενώ ήδη από την περίοδο υπογραφής της Συνθήκης των Σεβρών (10 Αυγούστου 1920) προβλέπεται η σύσταση ανεξάρτητου Κουρδικού κράτους (Κουρδιστάν), σύμφωνα με τα άρθρα 62 και 64, οι προσδοκίες των Κούρδων για ανεξαρτησία δεν έχουν ακόμη πραγματοποιηθεί. Το γεγονός αυτό, οφείλεται εν πολλοίς στην εμπλοκή τεσσάρων γειτονικών κρατών στην έκβαση του ζητήματος: της Τουρκίας, του Ιράκ, του Ιράν και της Συρίας.

Κουρδισταν 1

Πρόσφατα, ο Τούρκος πρωθυπουργός Erdogan έπειτα από το τρομοκρατικό χτύπημα Κούρδων εξτρεμιστών σε γνωστό τουριστικό θέρετρο της Κωνσταντινούπολης, δήλωσε χαρακτηριστικά πως «η ίδρυση ανεξάρτητου κουρδικού κράτους θα αποτελέσει πληγή για την περαιτέρω πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης«. Άλλωστε, ο συγκεκριμένος διπολισμός εκφράστηκε και στις πρόσφατες τουρκικές εκλογές, στις οποίες, ωστόσο, ο τουρκικός συντηρητισμός και εθνικισμός θριάμβευσε έναντι του κουρδικού εργατικού κόμματος. Την ένταση μεταξύ των δύο εθνοτήτων ενισχύουν τα αυξημένα ποσοστά λογοκρισίας που υφίστανται οι δεύτεροι στα τουρκικά μέσα μαζικής ενημέρωσης, καθώς και η φυλάκιση Kούρδων δημοσιογράφων.

Αναφορικά με τη Συρία, η υπάρχουσα εμφύλια διαμάχη, η οποία αύξησε δραματικά τις μεταναστευτικές ροές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, δυσχεραίνει τη διαπραγματευτική ικανότητα των Κούρδων ως προς την ίδρυση κράτους, καθώς αποτιμάται πως η ύπαρξη εξτρεμιστών που διεξάγουν ‘’ανταρτοπόλεμο’’, αποσκοπώντας στην εδαφική ανεξαρτησία, συνδράμει επίσης στην επίρρωση του προσφυγικού.

Ταυτόχρονα, η υπογραφή της πυρηνικής συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ- Ιράν ενισχύει την πάγια αμερικανική πολιτική αναφορικά με τη δημιουργία προτεκτοράτων (σφαιρών επιρροής , ήδη από τον Ψυχρό Πόλεμο) στη Μέση Ανατολή, στοχεύοντας στην εκμετάλλευση των ορυκτών κοιτασμάτων της  ευρύτερης περιοχής. Συγκεκριμένα, το Κουρδιστάν αποτελεί έναν δημοφιλή ενεργειακό πόλο έλξης για τις Μεγάλες Δυνάμεις καθώς, όντας ένα κράτος με πληθώρα οροσειρών και υδροφόρων κοιτών, καθίσταται ικανό να μεταβάλει τις γεωπολιτικές ισορροπίες, και να αποτελέσει αιτία περιφερειακών εντάσεων αναφορικά με την εκμετάλλευση των υδάτινων κοιτασμάτων.

Ας μη λησμονούμε ζητήματα πολιτισμικής και θρησκευτικής ανωτερότητας, τα οποία εκφράζονται -κυρίως- μέσω του Ισλαμικού Κράτους και των τρομοκρατικών επιθέσεων του ISIS, αποτυπώνοντας συνολικά τη θρησκευτική θέαση των σηϊτών, μεγάλο ποσοστό των οποίων στελεχώνεται από Ιρακινούς, ενώ η δράση τους αυξάνει τις αποσταθεροποιητικές τάσεις στην περιοχή. Μάλιστα, πολλές φορές οι κουρδικές διεκδικήσεις περί ανεξαρτησίας συγχέονται και -ενδεχομένως- καλύπτονται από τα προαναφερθέντα εντασσόμενα στον άξονα τρομοκρατία -ασφάλεια – ζητήματα. Αντιθέτως, ο κουρδικός πληθυσμός μάχεται σθεναρά για την αποτροπή της εξάπλωσης του ISIS.

Πρόσφατα εκφράστηκε, από πλευράς Κούρδων της Συρίας, η επιθυμία για δημιουργία Κουρδικής ομοσπονδίας, η οποία χαιρετίστηκε από τους Ρώσους που ενδέχεται να έχουν ενεργειακές ιμπεριαλιστικές βλέψεις προς το Κουρδιστάν. Η παραπάνω διατύπωση αποσκοπεί στην αποδυνάμωση της αμερικανικής επιρροής στη Μέση Ανατολή, καθώς και στη δημιουργία προστριβών στο εσωτερικό της Τουρκίας (ως αντίποινα στην κατάρριψη του ρωσικού μαχητικού πάνω από τα τουρκικά ύδατα, το Δεκέμβριο του 2015).γυναικές πολεμίστριες Η περίπτωση του Κουρδικού ζητήματος θέτει επιπλέον νέα διεθνολογικά φαινόμενα, τα οποία αντίκεινται στη γενικευμένη υπάρχουσα φιλοσοφία της Μέσης Ανατολής. Παρατηρείται η αναβάθμιση του ρόλου της γυναίκας, καθώς μεγάλο ποσοστό του κουρδικού στρατού αποτελείται από γυναίκες μαχητές, οι οποίες διακρίνονται σημαντικά για την επιθετικότητά τους. Η γυναίκα χειραφετείται και προσπαθεί να ορίσει την εθνική μοίρα συνδράμοντας ισάξια με τους άντρες.

Αξίζει να υπογραμμιστεί πως, στη σημερινή εποχή της παγκοσμιοποίησης, εθνοτικές διαφορές και διεκδικήσεις εντάσσονται και -συχνά- επισκιάζονται από διεθνολογικά φαινόμενα, όπως ο θρησκευτικός φονταμενταλισμός και η τρομοκρατία. Συνολικά, το Κουρδικό ζήτημα αποτελεί σημαντικό παράγοντα μεταβολής της ισορροπίας και της κατανομής ισχύος, διαμορφώνοντας και επηρεάζοντας αισθητά το εδαφικό status quo. Ενδεχομένως η εδραίωση Κουρδικού κράτους να οδηγήσει στην σταθεροποίηση του πολιτικού σκηνικού στη Μέση Ανατολή, ενώ η μελλοντική ένταξη σε υπερεθνικούς οργανισμούς, όπως στην Ευρωπαϊκή Ένωση, να αποτελέσει την αφετηρία επίλυσης του προσφυγικού, και να αυξήσει τη διεθνή συνεργασία σχετικά με την εκμετάλλευση ενεργειακών κοιτασμάτων.

Άλλωστε κάθε λαός έχει δικαίωμα στην αυτοδιάθεση.

Ας μη ξεχνάμε πως η πληθώρα διαφορετικών κρατικών οντοτήτων εκφράζει την ενιαία δομή ενός άναρχου διεθνούς συστήματος.

 

Tagged under:

Φοιτήτρια του τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιά. [email protected]

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

X

Pin It on Pinterest

X
Share This