Ο οικονομικός πόλεμος Κίνας-ΗΠΑ

Το τέλος του Ψυχρού Πολέμου και η διάλυση της ΕΣΣΔ ερμηνεύθηκε από πολλούς ως η έναρξη μιας περιόδου Αμερικανικής παντοκρατορίας. Παράλληλα, δεν ήταν λίγοι εκείνοι οι οποίοι προμήνυαν το τέλος της ιστορίας – όπως ο συγγραφέας Francis Fukuyama που προανήγγειλε ότι η ιστορία της ανθρωπότητας θα φτάσει στο τέλος της, καθώς όλα τα κράτη θα υιοθετήσουν τους θεσμούς της δυτικής φιλελεύθερης δημοκρατίας και του καπιταλισμού.

Την ίδια χρονική περίοδο, στην απέναντι πλευρά του Ειρηνικού Ωκεανού, η Κίνα, μετά τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις και το άνοιγμα στις αγορές που πραγματοποιήθηκαν από τον Deng Xiaoping, άρχιζε να ορθοποδεί. Έπειτα, το 2001, με την υποστήριξη των ΗΠΑ, έγινε μέλος του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου, ενώ σταδιακά άρχισε να γίνεται αντιληπτό ότι θα αναδειχθεί σε οικονομική υπερδύναμη. Πλέον, εν έτει 2018 οι ΗΠΑ και η Κίνα αποτελούν τις δύο μεγαλύτερες οικονομίες παγκοσμίως, με αποτέλεσμα οι δύο χώρες να έρθουν σε ρήξη για την οικονομική πρωτοκαθεδρία. (Statistic Times, 2018)

Χρονοδιάγραμμα

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, ήδη από την προεκλογική του εκστρατεία προανήγγειλε την ενίσχυση του εμπορίου. Συνεπώς, προκειμένου να υλοποιήσει τις προεκλογικές του υποσχέσεις, τον Ιανουάριο του 2018 ανακοίνωσε την επιβολή φόρων ποσοστού 30% στις εισαγωγές ηλιακών συλλεκτών, με σκοπό να προτιμούνται από τους καταναλωτές οι ηλιακοί συλλέκτες που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ. Η απόφαση αυτή επικρίθηκε έντονα από την Κίνα, η οποία είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός ηλιακών συλλεκτών παγκοσμίως. (Independent, 2018)

Στη συνέχεια, την 1η Μαρτίου, ανακοίνωσε την επιβολή δασμών στις εισαγωγές αλουμινίου και χάλυβα, συμπεριλαμβανομένων και των μετάλλων που εισάγονταν από την Κίνα. Στις 22 του ίδιου μήνα, ανακοίνωσε επιβολή δασμών 25% σε διάφορα κινεζικά εμπορεύματα, ενώ λίγες μέρες αργότερα ανακοινώθηκε η λίστα με τα προϊόντα που θα φορολογούνταν, μεταξύ των οποίων: αγροτικά εργαλεία, μηχανήματα και προϊόντα τεχνολογίας.

Ο Υπουργός Εξωτερικών της Κίνας δήλωσε ότι οι δασμοί που επέβαλαν οι ΗΠΑ αντιβαίνουν στους κανονισμούς του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Παράλληλα, ο Υπουργός Οικονομικών δήλωσε ότι η Κίνα παρακολουθεί στενά τις κινήσεις της Ουάσιγκτον. Έπειτα, στις 4 Απριλίου το Πεκίνο ανακοίνωσε μια λίστα με πάνω από 100 αμερικανικά προϊόντα που επρόκειτο να φορολογηθούν. (BBC, 2018)

Στις 19 Μαΐου, μετά από επίσκεψη Κινέζων αξιωματούχων, ο Trump ανακοίνωσε ότι ΗΠΑ και Κίνα θα αποφύγουν τα φορολογικά μέτρα επί των εμπορευμάτων, ωστόσο δέκα μέρες μετά ο Λευκός Οίκος εξήγγειλε ότι θα προχωρήσει στην επιβολή δασμών. Στις 15 Ιουνίου ανακοινώθηκε η τελική λίστα των προϊόντων επί των οποίων επρόκειτο να επιβληθούν δασμοί, η αξία των οποίων ανέρχετο σε 50 δις δολάρια. Η Κίνα, με τη σειρά της, επέβαλλε εκ νέου δασμούς ποσοστού 25% σε αμερικανικά εμπορεύματα.

Στις 18 του ίδιου μήνα, ο Trump απείλησε με επιβολή καινούριων δασμών ποσοστού 10%. Στη συνέχεια, στις 6 Ιουλίου επιβλήθηκαν οι πρώτοι δασμοί, ενώ η Κίνα απάντησε αναλόγως. Στις 10 Ιουλίου, η κυβέρνηση Trump εξέτασε το ενδεχόμενο επιβολής φόρου ποσοστού 10% στις εξαγωγές κινεζικών προϊόντων, αξίας 200 δις δολαρίων.Τελικά, στις 17 Σεπτεμβρίου οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν τρίτη κατά σειρά λίστα δασμών επί κινεζικών εμπορευμάτων, αξίας 200 δις δολαρίων. Οι δασμοί επιβλήθηκαν στις 24 Σεπτεμβρίου, ενώ η Κίνα, σε απάντηση του ως άνω, επέβαλε δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα αξία 60 δις δολαρίων.

Συμπεράσματα

Πολλοί είναι αυτοί που κάνουν λόγο για μια πρωτοφανή κατάσταση, ενώ έχει εκφραστεί και ο φόβος ότι εάν οι δύο χώρες δεν υποχωρήσουν, θα οδηγηθούμε σε έναν νέο “Ψυχρό Πόλεμο”. Ωστόσο, για να κατανοήσουμε καλύτερα τα γεγονότα, πρέπει να αναλογιστούμε τα αίτια που μπορούν να εντοπιστούν πίσω από αυτά. Στην πραγματικότητα, έχει προκληθεί ανησυχία στη δύση λόγω του νέου πλάνου του Πεκίνου, “Made in China 2025”. Με αυτό τον τρόπο, το Πεκίνο επιδιώκει να ενισχύσει την τεχνολογική ανάπτυξη και την παραγωγή προϊόντων τεχνολογίας. Η Ουάσιγκτον, δε, μέσω της επιβολής δασμών στα κινέζικα προϊόντα, επιδιώκει να ανακόψει την ανοδική πορεία της Κίνας στους τομείς της τεχνολογίας και της ρομποτικής. Γι’ αυτό, άλλωστε, στο δεύτερο γύρο δασμών, περιλαμβάνονται εμπορεύματα όπως εξοπλισμός χημικών βιομηχανιών, εξαρτήματα αεροσκαφών και βιομηχανικός εξοπλισμός.

Από την άλλη πλευρά, η Κίνα έχει ως στόχο να πλήξει αμερικανικές βιομηχανίες, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές προς αυτή. Για παράδειγμα, επέβαλε δασμούς σε αμερικανικά αυτοκίνητα και αεροσκάφη, καθώς συνιστούν τις βιομηχανίες με το μεγαλύτερο ποσοστό εξαγωγών προς την Κίνα. Την ίδια στιγμή, επέβαλε δασμούς σε αγροτικά προϊόντα, όπως τη σόγια και το βαμβάκι. (Καθημερινή, 2018)

Μεταξύ των αναλυτών επικρατεί διχογνωμία σχετικά με το ποια χώρα είναι περισσότερο ευάλωτη. Από τη μία πλευρά, υποστηρίζεται ότι η Κίνα είναι πιο ευάλωτη οικονομικά, καθώς εξαρτάται από τις εξαγωγές της προς τις ΗΠΑ. Από την άλλη, η Κίνα προσπαθεί να αποσταθεροποιήσει τις ΗΠΑ πολιτικά, βάζοντας στο στόχαστρο πολιτείες όπως το Τέξας και η Αϊόβα, οι οποίες  υποστήριξαν τον Τrump στις τελευταίες εκλογές. (Καθημερινή,2018).  Εντούτοις, και οι δύο χώρες δηλώνουν ότι δεν έχουν επηρεαστεί από την επιβολή δασμών. Συνεπώς, καθίσταται σχεδόν βέβαιο πως είναι ιδιαίτερα πρώιμο να κριθεί ποια χώρα θα είναι τελικά η οικονομικά ηττημένη.

 

Βιβλιογραφία:

 

Έχει περάσει αρκετός χρόνος (10 μήνες) από τη δημοσίευση αυτού του άρθρου. Παρακαλούμε συνεχίστε στην ανάγνωσή του έχοντας υπόψη την ημερομηνία δημοσίευσης.

Tagged under:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest