Ξέπλυμα χρήματος μέσω bitcoin

Tο bitcoin έχει κερδίσει το ενδιαφέρον ολόκληρου του πλανήτη καθώς, κατά τα τελευταία χρόνια, και πιο συγκεκριμένα από το 2009 και μετά, η τιμή του έχει ξεπεράσει κάθε προσδοκία, με τους επενδυτές να έχουν πέσει έξω στις προβλέψεις τους. Η τιμή του, για παράδειγμα, αυτή τη στιγμή ανέρχεται στο ποσό των bitcoin/dollar = 15.291$ (το δολάριο είναι το κύριο νόμισμα με το οποίο υπολογίζεται η ισοτιμία) ή 12.987 bitcoin/ευρώ. Εντούτοις, η τιμή του bitcoin δεν αντικατοπτρίζει και την πραγματική αξία του, δεδομένου ότι -όπως υποστηρίζεται από κάποιους- αυτό το ψηφιακό νόμισμα συνιστά μια πάρα πολύ καλά δομημένη φούσκα που, εν τέλει, κάποια στιγμή θα σκάσει με όχι και τόσο ομαλό τρόπο. Άλλωστε, υπάρχει κίνδυνος αυτό το κρυπτονόμισμα να κλαπεί από hackers μέσω διαδικτύου, ή και να ξεπλυθεί πραγματικό χρήμα μέσα από το bitcoin.

Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι το ξέπλυμα μαύρου χρήματος δεν ξεκίνησε με τη δημιουργία του παραπάνω κρυπτονομίσματος. Απλώς, το κρυπτονόμισμα αυτό έδωσε την ευχέρεια εύκολου και άφοβου ξεπλύματος σε διάφορους επιτήδειους, καθώς καμία τράπεζα δεν εποπτεύει το bitcoin. Τί εστί, όμως, “ξέπλυμα μαύρου χρήματος”;

Έστω ότι ένας έμπορος ναρκωτικών συναλλάσσεται με άτομα χωρίς την έκδοση κάποιου νόμιμου παραστατικού – όπως, για παράδειγμα, έχει κάνει ο Ηeisenberg στην αμερικανική σειρά “Βreaking Bad”. Στη συνέχεια ο έμπορος, για να μπορέσει να δικαιολογήσει τα λεφτά τα οποία έχει εισπράξει από τις παράνομες συναλλαγές, να τα περάσει με κάποιον τρόπο στην πραγματική οικονομία και να πραγματοποιήσει νόμιμες συναλλαγές με αυτά, θα χρειαστεί -για παράδειγμα- να αγοράσει μία υγιή και νόμιμη εταιρεία. Σιγά σιγά, θα “φουσκώνει” τα λογιστικά βιβλία της νόμιμης αυτής εταιρείας με υπερκέρδη, ή θα εκδίδει στους πελάτες της αποδείξεις που θα αντιστοιχούν σε μεγαλύτερα ποσά από τα πράγματι εισπραττόμενα. Αυτός είναι ένας από τους πολλούς τρόπους με τους οποίους μπορεί να πραγματοποιηθεί το ξέπλυμα μαύρου χρήματος. Στην ουσία, εάν δεν είχε προηγηθεί η πραγματοποίηση μίας παράνομης συναλλαγής (είσπραξη εσόδων χωρίς την έκδοση κάποιου νόμιμου παραστατικού), δεν θα ακολουθούσε η εκτέλεση μιας σειράς παράνομων πράξεων για την εξασφάλιση της χρήσης του “μαύρου” χρήματος με νόμιμο τρόπο.

Ποια η σχέση του bitcoin με το ξέπλυμα του μαύρου χρήματος;

Όσοι θέλουν να κάνουν συναλλαγές με το bitcoin, πρέπει να περάσουν πρώτα από έναν έλεγχο ως προς την ύπαρξη και την ορθότητα των πληροφοριών ενός τραπεζικού λογαριασμού στο όνομά τους, και ως προς τη βεβαίωση της ύπαρξης κατατεθειμένων ποσών σε αυτόν. Ο έλεγχος αυτός γίνεται στα ανταλλακτήρια. Στην Αμερική βρίσκονται τα δύο παγκοσμίως μεγαλύτερα ανταλλακτήρια bitcoin: το Circly και το Coinbase. Άρα, στην ουσία, τα ανταλλακτήρια παίζουν τον ρόλο των πραγματικών τραπεζών, καθώς δεν μπορεί κάποιος να ανοίξει έναν λογαριασμό bitcoin στο διαδίκτυο και, στη συνέχεια, να αγοράσει bitcoin εάν δεν γίνει ταυτοποίηση των στοιχείων του, και αν δεν περάσει από έναν μικρό έλεγχο (DeMartino, 2016).

Από την άλλη μεριά, όμως, το ψηφιακό νόμισμα bitcoin έχει σε μεγάλο βαθμό καθιερωθεί ως ο προτιμώμενος τρόπος πληρωμής από τους κυβερνοεγκληματίες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι hackers της κυβερνοεπίθεσης με το ransomware WannaCry, το οποίο μόλυνε 300.000 υπολογιστές ανά τον κόσμο. Αυτοί ζήτησαν λύτρα σε bitcoins, ώστε να “ξεκλειδώσουν” τα αρχεία στα οποία η πρόσβαση είχε αποκλειστεί. Το βασικό πλεονέκτημα του bitcoin, όπως αναφέρει το Reuters, είναι η έκτασή του: η συνολική αξία των bitcoins που κυκλοφορούν είναι πάνω από διπλάσια αυτής του επόμενου ψηφιακού νομίσματος-ανταγωνιστή (DeMartino, 2016).

Ωστόσο, εφόσον το bitcoin λειτουργεί μέσω της τεχνολογίας blockchain -δηλαδή, ενός “κατάστιχου” στο οποίο γίνονται όλες οι συναλλαγές-, οι πληρωμές μπορούν να εντοπιστούν εάν ο χρήστης δεν έχει τις κατάλληλες γνώσεις για να καλύψει τα ίχνη του. Γενικότερα, πλέον οι πιο εξελιγμένοι και ικανοί κυβερνοεγκληματίες χρησιμοποιούν περίπλοκες μεθόδους για να αποκρύψουν τα ίχνη τους – όπως το αποκαλούμενο “chain-hopping”, όπου τα χρήματα κινούνται από το ένα ψηφιακό νόμισμα στο άλλο, δημιουργώντας μια διαδρομή που είναι δύσκολο να εντοπιστεί. Επίσης, νέας γενιάς νομίσματα έχουν κάνει την εμφάνισή τους, τα οποία είναι σχεδιασμένα εξαρχής έχοντας κατά νου την ανωνυμία και τη μυστικότητα – όπως το Monero, το Dash, το Z-Cash και το πολλά υποσχόμενο Ethereum. Μάλιστα, το Monero εμφανίστηκε πρόσφατα στην επικαιρότητα, με τους ειδικούς να αναφέρουν πως ένας ιός ο οποίος εκμεταλλεύεται το ίδιο τρωτό σημείο με το WannaCry είχε μολύνει πάνω από 200.000 υπολογιστές, τους οποίους χρησιμοποιούσε για την παραγωγή Monero – μια διαδικασία που είναι γνωστή ως mining (“εξόρυξη”) (DeMartino, 2016).

Βέβαια, η συνολική αξία των Monero είναι περίπου 425 εκατομμύρια δολάρια (πολύ χαμηλότερη του bitcoin), και η μετατροπή του σε “πραγματικά” χρήματα είναι δύσκολη. Γι’ αυτόν τον λόγο, οι αυτουργοί της επίθεσης για το Monero δεν ζητούσαν λύτρα αλλά, αντ’ αυτού, προτιμούσαν να μολύνουν υπολογιστές για να χρησιμοποιήσουν την υπολογιστική ισχύ τους για την παραγωγή νέων νομισμάτων.

Κάτι αντίστοιχο συνέβαινε και στο bitcoin κατά τα πρώτα χρόνια της δημιουργίας του. “Υπήρχαν πολλά botnets που μόλυναν υπολογιστές οι οποίοι χρησιμοποιούνταν για το mining των bitcoins, αλλά τώρα πρακτικά δεν μπορείς να το κάνεις σε κανονικούς υπολογιστές, επειδή χρειάζεσαι εξειδικευμένο hardware” αναφέρει ο Jonathan Levin, CEO της Chainanalysis (DeMartino, 2016).

Μπορεί το bitcoin να αλλάξει το μέλλον του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος;

“Το μέλλον είναι το bitcoin”. Πολλοί διάσημοι οικονομολόγοι και τραπεζίτες έχουν χρησιμοποιήσει αυτή την έκφραση για να αποδώσουν τη βαρύτητα που αναλογεί στο bitcoin. Μία από τους υπερμάχους αυτής της κρίσης είναι και η Διευθύνουσα Σύμβουλος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Christine Lagarde. Η τελευταία, μάλιστα, έχει αναφέρει ότι είναι πλέον σίγουρο ότι μέχρι το 2040 το ψηφιακό νόμισμα θα έχει αντικαταστήσει το χαρτονόμισμα, καθώς είναι πιο εύχρηστο, και δίνει τη δυνατότητα για μια καλύτερη και πιο ευέλικτη οικονομία. Στο μέλλον οι άνθρωποι δεν θα χρειάζεται να βγάζουν λεφτά από τις τράπεζες για να πληρώσουν ένα αγαθό που θα θέλουν να αγοράσουν, καθώς όλα θα γίνονται από το ίντερνετ και μέσω των ψηφιακών νομισμάτων. Το θέμα που θίγεται, όμως, στο σημείο αυτό είναι το πόσο εύκολο και διαχειρίσιμο είναι το bitcoin για έναν μέσο άνθρωπο, ώστε αυτός να μπορέσει να το χρησιμοποιήσει. Προκειμένου να μπορέσουν όλοι οι άνθρωποι να μάθουν να διαχειρίζονται τα ψηφιακά νομίσματα στην καθημερινότητά τους θα περάσει αρκετός καιρός, δίνοντας τη δυνατότητα στους εκάστοτε ελεγκτικούς φορείς και στις τράπεζες ανά τον κόσμο να αναμορφώσουν τα συστήματά τους με τέτοιον τρόπο, ώστε το bitcoin να λειτουργήσει νόμιμα, και να μην υπάρχουν ζητήματα ξεπλύματος μαύρου χρήματος – όπως γίνεται μέχρι τώρα (Fortune Greece, 2017).

Πηγές:

  1. DeMartino, I. (2016). Bitcoin, ο απόλυτος Οδηγός. Εκδόσεις: Φανταστικός κόσμος.
  2. Gray, A. (2017). What is Bitcoin? https://www.weforum.org/agenda/2017/05/what-is-bitcoin/
  3. Khan, I. (2016). The virtual future of money laundering. http://www.fraud-magazine.com/article.aspx?id=4294993747
  4. Πετρίχος, A. (2017) Bitcoin: Ένα Ψηφιακό Νόμισμα Για Όλους. https://powerpolitics.eu/bitcoin-ένα-ψηφιακό-νόμισμα-για-όλους
  5. Fortune Greece (2017). Λαγκάρντ: Αλήθεια, το Bitcoin είναι το μέλλον. http://www.fortunegreece.com/article/lagkarnt-alithia-bitcoin-ine-mellon/

Tagged under:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest