Οι πολιτικές προεκτάσεις των συμφωνιών TTIP, TISA και CETA

Αυτό το άρθρο είναι το 3ο μέρος από τα 4 με τίτλο: Οι εμπορικές συμφωνίες ΗΠΑ και ΕΕ

Την τελευταία περίοδο αναδύονται διάφορα ερωτήματα για το πώς θα μπορούσε να επιτευχθεί ταχεία οικονομική ανάπτυξη, τόσο στην Ευρώπη όσο και στις Η.Π.Α . Στο προσκήνιο εμφανίζονται οι συμφωνίες (TTIP , TISA, CETA) ως εγγυήτριες της εδραίωσης του ελεύθερου εμπορίου και της ραγδαίας οικονομικής μεγέθυνσης των κρατών. Μήπως, όμως, το γεγονός αυτό λειτουργεί αντιστρόφως ανάλογα σε σχέση με την πολιτική ευημερία των ενδιαφερόμενων χωρών, μεταξύ αυτών και της Ελλάδας;

Λαμβάνοντας υπόψη τις οικονομικές διαστάσεις των συμφωνιών, θα πρέπει να αναλύσουμε τις πολιτικές προεκτάσεις τους, ξεκινώντας από την μεγάλη εικόνα – το γεωστρατηγικό παιχνίδι. Οι συμφωνίες αυτές θα επανακαθορίσουν τα σημεία ισορροπίας μεταξύ των αναπτυσσόμενων και των αναπτυγμένων χωρών, με τις πρώτες να εισέρχονται δυναμικά στον αγώνα, και τις δεύτερες να ελέγχουν την παγκόσμια οικονομική αλληλεπίδραση. Η ιδέα είναι ότι, οι πιο στενοί δεσμοί μεταξύ των βασικών δημοκρατικών οικονομιών (πχ Η.Π.Α -ΕΕ) θα αυξάνουν τις πιθανότητες για να συμπεριληφθούν οι αναδυόμενες ισχυρές οικονομίες σε βασικούς εταίρους στο εμπορικό παιχνίδι. Ως εκ τούτου, δεν είναι τυχαία η αρνητική στάση του Τrump στην υπογραφή των TTIP και ΤISA, καθώς επιθυμεί τον απομονωτισμό -αλλά και τον αποκλεισμό- της  Κίνας, ως κύριου παίκτη στην οικονομία.

Περνώντας στο κομμάτι των επενδύσεων, ο μηχανισμός ISDS στην TTIP έχει θεωρηθεί αρκετά αρνητικός για την πολιτική ζωή. Υποστηρίζουν ότι δίνει τη δυνατότητα στις εταιρείες να μηνύσουν την Ευρωπαϊκή Ένωση, ή τα κράτη, όταν θεωρούν ότι συγκεκριμένες διατάξεις ή νομοθεσίες απειλούν το κέρδος τους. Μπορούν να αιτηθούν αποζημειώσεις και να προσφύγουν σε ειδικά δικαστήρια ιδιωτικού δικαίου, που δεν είναι απαραίτητο να ακολουθούν το διεθνές δίκαιο. Αυτή η λογική προσιδιάζει σε μη δημοκρατικά καθεστώτα, καθώς η πολιτική γίνεται έρμαιο της οικονομίας, με τον ρόλο του πολίτη ανενεργό.

Ποιά είναι η τοποθέτηση, όμως, των διαφόρων πολιτικών κομμάτων και των ομάδων πίεσης; Tόσο η TISA όσο και η CETA έχουν θεωρηθεί από ακτιβιστές και από αριστερές φωνές ότι παραβιάζουν την έννοια του δημόσιου αγαθού, προχωρώντας σε ιδιωτικοποίηση διαφόρων δημοσίων υπηρεσιών. Παράλληλα, ο αποκλεισμός τους από το δημόσιο διάλογο, με δημοσιοποίηση ελαχίστων πληροφοριών για το περιεχόμενό τους, αποτελεί την κόκκινη γραμμή των αντιτιθέμενων πλευρών. Εφόσον δεν γνωρίζει ο απλός πολίτης, πώς μπορεί να κρίνει τη συμφωνία; Ή μήπως πρέπει να παραμείνει στην αφάνεια, και να αποφασίζουν άλλοι για εκείνον; Αντίθετα, το SPD είχε ταχθεί υπέρ της CETA, καθώς θεωρούσε ότι μπορεί να σώσει τις εξαγωγές της Ευρώπης. Αρκετές αντιδράσεις, μάλιστα, προκλήθηκαν με την ανακοίνωση της Κομισιόν, τον περασμένο Ιούνιο, όταν ανήγγειλε ότι η CETA θα συναφθεί χωρίς τη συμμετοχή των εθνικών κοινοβουλίων. Ο François Hollande είχε ταχθεί υπέρ της συμφωνίας, αλλά θεωρούσε ότι θα έπρεπε να έχουν λόγο τα εθνικά κοινοβούλια, και όχι μόνο το Ευρωκοινοβούλιο. Την ίδια θέση υιοθέτησε και η Merkel, επισημαίνοντας τον τρέχοντα ρόλο της Γερμανίας ως βασικού οικονομικού δρώντα στις εμπορικές συμφωνίες.Εναντίωση στις συμφωνίες παρουσιάζουν και οι ακροδεξιές φωνές, όπως της Marine Le Pen, καθώς επιθυμούν την επιστροφή των χωρών στην εσωστρέφεια που απωλέσαν υπό καθεστώς Ευρωπαϊκής Ένωσης. Από την άλλη πλευρά, πολίτες και ΜΚΟ έχουν προχωρήσει σε διαδηλώσεις ενάντια στην υπογραφή των συμφωνιών, θεωρώντας ότι θα καταπατηθεί το δικαίωμά τους στην ενεργή λήψη αποφάσεων.

Όσον αφορά την ελληνική θέση, υπάρχουν αντικρουόμενες απόψεις. Αρκετοί βουλευτές έχουν ταχθεί υπέρ της συμφωνίας, διότι θεωρούν ότι θα ενισχύσει τη ναυτιλία και τον επενδυτικό ιστό της χώρας. Ωστόσο, υπάρχουν και άλλοι ευρωβουλευτές που δεν τάσσονται υπέρ της συμφωνίας, αλλά θεωρούν ότι είναι δύσκολο η Ελλάδα να ακολουθήσει ανοιχτή γραμμή μόνη της. Στην άλλη πλευρά, Ποτάμι και ΠΑΣΟΚ τάσσονται υπέρ της συμφωνίας της CETA, ενώ αρκετοί ευρωβουλευτές της Νέας Δημοκρατίας δεν συμφωνούν, παρότι το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα τάχθηκε υπέρ.

Υποθέσεις & Συμπεράσματα

Είναι νωρίς να κρίνουμε τις συμφωνίες σε ό,τι αφορά τις πολιτικές επιπτώσεις τους, καθώς δεν έχουν γνωστοποιηθεί αρκετές πληροφορίες για το περιεχόμενό τους, και μπορούμε να προχωρήσουμε στο σχηματισμό υποθέσεων μέσα από τη στάση των διαφόρων πολιτικών σχηματισμών και κομμάτων. Φαίνεται, πάντως, ότι με τη συμφωνία έχουν ταχθεί κεντρώες δυνάμεις και όσοι έχασαν από την κρίση, ή επιθυμούν να ξαναδούν τις «μετοχές» της εξουσίας τους να ακολουθούν ανοδική πορεία. Τα ερωτήματα που αναδύονται από τις συμφωνίες είναι, εντέλει, ποιά συμφέροντα θα ενισχύσουν, και κατά πόσο αυτά οδηγούν σε ανάπτυξη και ευημερία του συνόλου; Άραγε είναι υπόθεση «ανάπτυξης» η κατηγορία καταπάτησης του διεθνούς δικαίου στο όνομα του κέρδους μεγάλων πολυεθνικών; Και αν όχι, γιατί κρατούνται στην αφάνεια, ή μήπως οι κυβερνήσεις των κρατών είναι υποδεέστερες των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων που διακυβεύονται; Παρά τις όποιες συμφωνίες και πολιτικές διαφορές όλων των πολιτικών ομάδων, όλοι τείνουν να αποδεχτούν το γεγονός ότι, δεν πρέπει να μην αποφασίσουν οι κυβερνήσεις των ενδιαφερόμενων χωρών για το μέλλον των χωρών και των πολιτών τους. Διότι, η δημοκρατία είναι ακριβό πολίτευμα, ξεκινάει από κάτω προς τα πάνω, και δεν υφαρπάζεται από κανένα κέρδος εταιρείας, ή  ιδιώτη.

 

Πηγές:

  1. Μπερσύ Ευ. CETA: Επόμενος σταθμός, ευρωκοινοβούλιο Available at: https://www.thepressproject.gr/article/102050/CETA-Epomenos-stathmos-eurokoinoboulio (Accessed: 6 January 2017).
  2. Fillingham, Z. (2013) Gauging the impact of CETA. Available at: https://www.geopoliticalmonitor.com/gauging-the-impact-of-ceta-4876/ (Accessed: 6 January 2017).
  3. Βαρβιτσιώτη, Ε. (2017) Σύννεφα πάνω από τη συμφωνία Ε.Ε. – Καναδά (CETA). Available at: http://www.kathimerini.gr/879829/article/oikonomia/die8nhs-oikonomia/synnefa-panw-apo-th-symfwnia-ee—kanada-ceta (Accessed: 6 January 2017).
  4. Padmanabhan, L. (2014) TTIP: The EU-US trade deal explained. Available at: http://www.bbc.com/news/uk-politics-30493297 (Accessed: 6 January 2017).
  5. Rose, J. (2016) The Three ugly sisters of transatlantic trade: TTIP, CETA and TISA. Available at: http://www.globalresearch.ca/the-three-ugly-sisters-of-transatlantic-trade-ttip-ceta-and-tisa/5546724 (Accessed: 6 January 2017).
  6. EU leaders on collision course with commission over CETA (2016) Available at: https://www.euractiv.com/section/trade-society/news/eu-leaders-on-collision-course-with-commission-over-ceta/ (Accessed: 6 January 2017).

 

Πλοήγηση στις σειρές<< Εμπορικές συμφωνίες και Ευρωπαϊκή Ένωση: Μια οικονομική ανάλυσηΔιατλαντικές Εμπορικές Συμφωνίες και ζητήματα Δημοκρατίας >>

Tagged under:

-Τεταρτοετής φοιτήτρια στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης Αθηνών. -Κατεύθυνση σπουδών: Πολιτική ανάλυση -Ενδιαφέροντα: Μπαλέτο, ξένες γλώσσες και συγγραφή κειμένων πολιτικής επικαιρότητας -Στόχοι: Ενασχόληση με τις αναδιανεμητικές πολιτικές -Συμμετοχή σε : σχολικά και φοιτητικά MUN, blog με θέματα πολιτικής επικαιρότητας

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest