Ο δρόμος της οικονομικής φυγής των Ελλήνων

Στην περίοδο της κρίσης των τελευταίων χρόνων της Ελλάδας, ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει η χώρα είναι η τάση φυγής νέων -πτυχιούχων και μη- στο εξωτερικό. Η υψηλή ανεργία, το ποσοστό της οποίας στους νέους αγγίζει το 50,4 %, και η συνεχιζόμενη μείωση της ζήτησης εργαζομένων, έχουν δημιουργήσει ένα κλίμα απαισιοδοξίας και αβεβαιότητας στους νέους, με αποτέλεσμα οι ίδιοι να καταφεύγουν όλο και περισσότερο σε χώρες του εξωτερικού προκειμένου να αναζητήσουν ένα καλύτερο οικονομικό μέλλον. Μάλιστα, το ποσοστό των άνεργων νέων στην χώρα μας είναι το μεγαλύτερο ποσοστό ανάμεσα σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες.

Ως μετανάστευση ορίζεται η γεωγραφική μετακίνηση των ανθρώπων από ένα τόπο σ’ ένα άλλο για μόνιμη ή προσωρινή εγκατάσταση, που γίνεται εκούσια ή ακούσια, για αλλαγή του τρόπου ζωής και την αναζήτηση καλύτερης τύχης. Η μετανάστευση των Ελλήνων σε άλλες χώρες δεν αποτελεί ένα νέο φαινόμενο αλλά, αντιθέτως, έχει τις ρίζες της στην ιστορία του έθνους μας, όπου ήδη από τον 19ο αιώνα οι άνθρωποι εγκατέλειπαν την Ελλάδα για να βρουν καταφύγιο σε χώρες με καλύτερες συνθήκες και μεγαλύτερες πιθανότητες οικονομικής προόδου. Η μεγάλη έξοδος των Ελλήνων τον 19ο αιώνα έγινε σε χώρες του εξωτερικού όπως η Αμερική (μέσα σε 10 χρόνια είχαν καταφθάσει περίπου 450.000 Έλληνες), η Αίγυπτος, η Αυστραλία, η Γερμανία και το Βέλγιο (κυρίως δεκαετίες 1950-1960), ενώ η κινητικότητά τους εκτοξεύθηκε μετά το τέλος των δύο παγκοσμίων πολέμων εξαιτίας των αντίξοων οικονομικών, κοινωνικών και πολιτικών συνθηκών της χώρας. Το μεγαλύτερο ποσοστό από τους ανθρώπους που έφευγαν ήταν ανειδίκευτοι εργάτες, οι οποίοι έβρισκαν συνήθως μικρό-δουλειές στον χώρο της βιομηχανίας και της γεωργίας. Παρόλα αυτά, αρκετοί από αυτούς κατάφεραν να χτίσουν την ζωή τους από την αρχή και να δημιουργήσουν ένα ικανοποιητικό μέλλον για τους ίδιους και τις οικογένειές τους.

Ενώ τις δεκαετίες του 1970 και 1980 υπάρχει μία πτώση της μεταναστευτικής έξαρσης, εξαιτίας της βελτίωσης του εισοδηματικού και -κατ’επέκταση- βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων, σήμερα, στην δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα, καταγράφεται ένα αρκετά υψηλό ποσοστό μετανάστευσης νέων -κυρίως- ατόμων σε χώρες του εξωτερικού, και συγκεκριμένα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης (το 80% των μετακινηθέντων καταφεύγουν εκεί). Σε αντίθεση με τον 19ο αιώνα, σήμερα ο χαρακτήρας της μετανάστευσης έχει αλλάξει, και οι περισσότεροι Έλληνες που εγκαταλείπουν τη χώρα είναι πτυχιούχοι επιστήμονες (με το 74% αυτών να έχουν πραγματοποιήσει σπουδές μεταπτυχιακού επιπέδου, το 51% διδακτορικού και το 40% να έχουν ολοκληρώσει τον προπτυχιακό τους κύκλο) οι οποίοι, εξαιτίας του υψηλού ποσοστό της ελληνικής ανεργίας, αδυνατούν να βρουν μία θέση επαγγελματικής απασχόλησης στον τομέα τους. Σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία της Ευρωπαϊκής Πύλης για την Επαγγελματική Κινητικότητα (EURES), από το 2011 και ύστερα έχουν καταγραφεί τα μεγαλύτερα ποσοστά φυγής Ελλήνων, ενώ οι δημοφιλέστερες χώρες προορισμού είναι το Βέλγιο, η Βρετανία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ολλανδία και η Δανία. Επίσης παρατηρείται το γεγονός της ύπαρξης επαγγελματικής κατηγοριοποίησης των χωρών – προορισμών (όπως, για παράδειγμα, τα άτομα που ασχολούνται με τον οικονομικό και χρηματοπιστωτικό τομέα πηγαίνουν στη Μεγάλη Βρετανία, ενώ όσοι ειδικεύονται στην έρευνα και στην τεχνολογία καταφεύγουν στη Γερμανία και τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής).

Τα κίνητρα της μετανάστευσης των Ελλήνων οφείλονται -κατά κύριο λόγο- στον οικονομικό τομέα και, πιο συγκεκριμένα, στην αδυναμία εύρεσης εργασίας και επαγγελματικής αποκατάστασης. Εκτός όμως από αυτό, υπάρχει ένα μεγάλο ποσοστό ατόμων οι οποίοι καταφεύγουν σε χώρες του εξωτερικού αμέσως μετά το πέρας των σπουδών τους, καθώς θεωρούν πως στο εξωτερικό θα έχουν μεγαλύτερες προοπτικές εξέλιξης επάνω στην επαγγελματική τους εξειδίκευση, ενώ παράλληλα θα αποκτήσουν ισχυρότερες γνώσεις στο αντικείμενό τους και θα έχουν μια ικανοποιητικότερη αμοιβή. Επίσης, ένας ακόμη λόγος μετεγκατάστασης Ελλήνων στο εξωτερικό είναι η πολιτική και κοινωνική κατάσταση της χώρας μας, καθώς και η έντονη έλλειψη αξιοκρατίας και διαφθοράς. Έτσι, οι Έλληνες πτυχιούχοι θεωρούν όλο και περισσότερο πως ένας από τους τρόπους για να πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους είναι ο μονόδρομος της φυγής στις αναπτυγμένες χώρες της Δύσης.

Ποια όμως είναι τα αποτελέσματα της αύξησης της μετανάστευσης των νέων στο εξωτερικό; Για τη χώρα προέλευσης τα προβλήματα διαγράφονται στη μείωση της παραγωγικότητάς της, εξαιτίας της έλλειψης ανθρώπινου κεφαλαίου, και στην περιορισμένη μελλοντική οικονομική της ανάπτυξη. Αντίθετα, για τη χώρα υποδοχής -εφόσον αυτή διαθέτει τις βάσεις για να εισάγει νέο εργατικό δυναμικό- τα αποτελέσματα διαγράφονται θετικά, με μακροχρόνια οικονομική, εκπαιδευτική και κοινωνική ανάπτυξη. Προκειμένου να λυθεί το φαινόμενο της ελληνικής μετανάστευσης κρίνεται απαραίτητη η ολική αναπροσαρμογή του μοντέλου της οικονομικής, πολιτικής και κοινωνικής ανάπτυξης, έτσι ώστε να λυθούν πρωτίστως οι λόγοι οι οποίοι ωθούν τους νέους Έλληνες πτυχιούχους στο δρόμο του ξεριζωμού από τον τόπο τους.

Το γεγονός πως εκατοντάδες Έλληνες εγκαταλείπουν την χώρα τους για να αναζητήσουν ένα καλύτερο μέλλον σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει ταρακουνήσει την Ελληνική κυβέρνηση, πρωταρχικός στόχος της οποίας πρέπει να είναι όχι μόνο η βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη της χώρας αλλά, ταυτόχρονα, η προσπάθεια για την παραμονή των Ελλήνων επαγγελματιών και επιστημόνων εδώ, με στόχο την παραγωγικότερη αξιοποίηση του εργατικού της δυναμικού. Οι διαρθρωτικές αλλαγές, που κρίνονται απαραίτητες για την αναπροσαρμογή του οικονομικού μοντέλου της χώρας, θα μπορέσουν σταδιακά να εισάγουν στην παραγωγή ολοένα και περισσότερο ανθρώπινο κεφάλαιο, με αποτέλεσμα τη σταδιακή μείωση της ανεργίας της χώρας, με τους Έλληνες -πτυχιούχους και μη- να έχουν πλέον κίνητρα μόνο για την παραμονή τους εδώ.

 

  • http://www.huffingtonpost.gr/lois-labrianidis/-_2408_b_8520596.html
  • http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=365224

Tagged under:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest