Το διαστημικό πρόγραμμα του Λουξεμβούργου για την εξόρυξη αστεροειδών

Η προσπάθεια διαφόρων χωρών του κόσμου να βρουν τεχνολογικό τρόπο αλλά και νομικά «παραθυράκια» για την εξόρυξη φυσικών πόρων στο διάστημα αρχίζει να θυμίζει τον «πυρετό του χρυσού» του 19ου αιώνα. Έτσι, το πρώτο βήμα έκανε η Κυβέρνηση Ομπάμα το 2015 ψηφίζοντας την Πράξη για την Εμπορική Ανταγωνιστικότητα στο Διάστημα (U.S. Commercial Space Launch Competitiveness Act 2015), νομιμοποιώντας την εξόρυξη των αστεροειδών. Εκείνη την εποχή ήδη δύο αμερικανικές εταιρείες (Deep Space Industries και Planetary Resources) ανέπτυξαν σχέδια για την εξόρυξη φυσικών πόρων στους αστεροειδείς. Ακολουθώντας τα χνάρια των ΗΠΑ, τώρα πλέον και το Λουξεμβούργο ψηφίζει έναν Νόμο (Law on the Exploration and Use of Space Resources) για την Εξερεύνηση και τη Χρήση των Διαστημικών Πόρων που νομιμοποιεί την εξόρυξη των αστεροειδών.

Το Λουξεμβούργο είναι η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που νομοθετικά καθιερώνει εγγυήσεις για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις όσον αφορά την ιδιοκτησία τους επί των πόρων που εξορύουν στο διάστημα. Ο νέος νόμος αποτελεί κύριο πυλώνα στρατηγικής που υιοθέτησε η Κυβέρνηση του Λουξεμβούργου για την ανάπτυξη του τομέα της εξερεύνησης του διαστήματος και της χρήσης των διαστημικών πόρων (The Official Portal of the Grand Duchy of Luxembourg, 2017). Μεταξύ των άλλων, ο νόμος προβλέπει δικαίωμα ιδιοκτησίας επί των διαστημικών πόρων ( Άρθρο 1), εξαιρεί από το πεδίο εφαρμογής επικοινωνίες μέσω δορυφόρων, θέσεις σε τροχιά της Γη καθώς και τις ζώνες συχνοτήτων ( Άρθρο 2(4)), ενώ επιβάλλει στους αρμόδιους υπουργούς την υποχρέωση συνεχούς επιτήρησης των αποστολών για διερεύνηση και χρήση των διαστημικών πόρων (Άρθρο 15). Το Άρθρο 4 ορίζει ποια εταιρικά μορφώματα μπορούν να αποκτήσουν άδεια εξερεύνησης και χρήσης διαστημικών πόρων, ενώ το Άρθρο 14 προβλέπει περιπτώσεις ανάκλησης της χορηγηθείσας άδειας.

Παρά το γεγονός ότι υπήρξαν πολλοί αντίλογοι για την ιδιοποίηση των φυσικών πόρων στο διάστημα, ορισμένοι διακεκριμένοι επιστήμονες στον χώρο του Δικαίου του διαστήματος υποστήριξαν ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα με τις συγκεκριμένες δραστηριότητες. Ένας εξ αυτών,  ο Frans von der Dunk είπε ότι «από την άποψη του νόμου, ναι, είναι αλήθεια πως καμία χώρα δεν μπορεί να διεκδικήσει οποιοδήποτε μέρος του διαστήματος ως εθνικό έδαφος – αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η ιδιωτική βιομηχανία δεν μπορεί να εξορύξει πόρους» (Kaufman, 2017).

Στο αντίποδα της «ελεύθερης αγοράς» του ηλιακού συστήματος βρίσκονται τέτοιες χώρες όπως η Ρωσία και η Βραζιλία οι οποίες υποστηρίζουν την ανάγκη δημιοργίας ενιαίου διεθνούς καθεστώτος που να ρυθμίζει το ζήτημα αφού οι εθνικές νομοθεσίες των ΗΠΑ και του Λουξεμβούργου κατά την άποψή τους προσκρούουν στις διατάξεις της Συνθήκης για το Διάστημα (Outer Space Treaty, OST) όπου ρητά προβλέπεται ότι «… το Διάστημα, συμπεριλαμβανομένου της Σελήνης και άλλων Ουράνιων Σωμάτων, δεν υπόκειται σε εθνική ιδιοποίηση μέσω αξίωσης κυριαρχίας, χρήσης ή κατοχής ή με οποιοδήποτε άλλο μέσο» (Άρθρο 2).

Η Συνθήκη για το Διάστημα δικαιολογημένα δεν έχει ρυθμίσεις για την εξόρυξη στο διάστημα και τα ουράνια σώματα, επειδή μισό αιώνα πριν, όταν και υπογράφηκε, τέτοιες δραστηριότητες ανήκαν στον τομέα επιστημονικής φαντασίας και δεν αποτελούσαν ρεαλιστικό εμπορικό εγχείρημα. Όπως συνηθίζεται στον χώρο του δικαίου, όσο πιο αόριστη είναι η διατύπωση, τόσο περισσότερα περιθώρια ερμηνείας αφήνει. Ο von der Dunk, ωστόσο, εξακολουθεί να πιστεύει ότι η Συνθήκη λειτουργεί και ότι οι εθνικές νομοθεσίες των κρατών, μελών της Συνθήκης, συνάδουν με τις κατευθυντήριες γραμμές που ορίζει η OST.

Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι αμέσως μετά τη θέση σε ισχύ του Νόμου στο Λουξεμβούργο, και άλλες χώρες της Ευρώπης αλλά και του κόσμου ανακοίνωσαν τις προθέσεις τους να διεκδικήσουν την εξερεύνηση και την «εκμετάλλευση» των διαστημικών πόρων. Έτσι, το καλοκαίρι του 2018 η Σκωτσέζικη start-up εταιρεία «Asteroid Mining Corporation» (AMC) ανακοίνωσε ότι είναι έτοιμη να αναλάβει την πρώτη στο Ηνωμένο Βασίλειο αποστολή για εξόρυξη αστεροειδών.

Την ίδια περίοδο η Ινδία ανακοίνωσε ότι στο πλαίσιο του διαστημικού της προγράμματος σκοπεύει να επισκεφτεί τη νότια πλευρά της Σελήνης, και όταν φτάσει εκεί προτίθεται να αναζητήσει πηγές πυρηνικής ενέργειας χωρίς απόβλητα που μπορεί να αξίζουν τρισεκατομμύρια δολάρια.Η Καναδέζικη εταιρεία Deltion Innovations συνεργάζεται με την Αμερικάνικη Moon Express και μαζί αυτές αποσκοπούν στη συλλογή, την επεξεργασία, την αποθήκευση και την χρήση υλών που θα βρεθούν σε ουράνια σώματα (η διαδικασία που είναι ευρέως γνωστή στην εξερεύνηση του διαστήματος ως «επί τόπου αξιοποίηση πόρων»).

Η επόμενη δεκαετία φαίνεται να είναι πλούσια σε επιστημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα και ρεκόρ όσον αφορά το Διάστημα. Το Λουξεμβούργο αναμφισβήτητα προσπαθεί με το νέο του διαστημικό πρόγραμμα να παίξει πρωταρχικό ρόλο στην καινούργια αυτή εποχή εξερεύνησης του διαστήματος και  εκμετάλλευσης των πόρων του.

Πηγές:

  1. congress.gov. (2015). H.R. 2262 – U.S. Commercial Space Launch Competitiveness Act. https://www.congress.gov/114/plaws/publ90/PLAW-114publ90.pdf
  2. spaceresources.public.lu. (2017). Translation of the Draft Law on the Exploration and Use of Space Resources. https://spaceresources.public.lu/content/dam/spaceresources/news/Translation%20Of%20The%20Draft%20Law.pdf
  3. unoosa.org. (2002). United Nations Treaties and Principles on Outer Space. http://www.unoosa.org/pdf/publications/STSPACE11E.pdf
  4. Bloomberg News. (2018). The quest to find a trillion-dollar nuclear fuel on the moon. http://www.mining.com/web/quest-find-trillion-dollar-nuclear-fuel-moon/
  5. Corbyn, Z. (2018). The asteroid rush sending 21st-century prospectors into space. https://www.theguardian.com/science/2018/jun/09/asteroid-mining-space-prospectors-precious-resources-fuelling-future-among-stars
  6. De Man, P. (2017). Luxembourg Law on Space Resources Rests on Contentious Relationship with International Framework, Working Paper No. 189. https://ghum.kuleuven.be/ggs/publications/working_papers/2017/189deman
  7. Jamasmie, C. (2017). Planetary Resources readies asteroid mining technology for Dec. launch. http://www.mining.com/planetary-resources-readies-asteroid-mining-technology-dec-launch/
  8. Jamasmie, C. (2018). Luxembourg’s mining-focused Space Agency ready to lift off, http://www.mining.com/luxembourgs-space-agency-ready-lift-off/
  9. Jamasmie, C. (2018). Canadian space mining developer inks deal with US-based Moon Express, http://www.mining.com/canadian-space-mining-developer-inks-deal-us-based-moon-express/
  10. Kaufman, M. (2017). Luxembourg’s Asteroid Mining is Legal Says Space Law Expert,    https://www.inverse.com/article/34935-luxembourg-s-asteroid-mining-is-legal-says-space-law-expert?fbclid=IwAR06sOx-yT-CYJCYzwlVMOzLuDOAZygw9_IXYtufzb6Nakrij951k2Iys6g
  11. Latuszek, N. (2018). Scottish firm to launch UK’s first asteroid mining mission, http://www.mining.com/scottish-firm-to-launch-uks-first-asteroid-mining-mission/
  12. The Official Portal of the Grand Duchy of Luxembourg. (2017). A legal framework for space exploration. http://luxembourg.public.lu/en/actualites/2017/07/21-spaceresources/index.html
  13. Zalevski, A. (2018). Luxembourg leads the trillion-dollar race to become the Silicon Valley of asteroid mining, https://www.cnbc.com/2018/04/16/luxembourg-vies-to-become-the-silicon-valley-of-asteroid-mining.html
Έχει περάσει αρκετός χρόνος (6 μήνες) από τη δημοσίευση αυτού του άρθρου. Παρακαλούμε συνεχίστε στην ανάγνωσή του έχοντας υπόψη την ημερομηνία δημοσίευσης.

Tagged under:

Η Ρεγγίνα Ιμπραγκίμοβα είναι μεταπτυχιακή φοιτήτρια της Νομικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών με ειδίκευση στο Ναυτικό δίκαιο. Στο πλαίσιο των προπτυχιακών σπουδών της έδειχνε ενδιαφέρον για τέτοιους κλάδους δικαίου όπως το Διεθνές και το Διαστημικό, το Εμπορικό και το Ναυτικό. Σπούδασε επίσης την Ελληνική και Αγγλική Φιλολογία στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Κουμπάν (Κρασνοντάρ, Ρωσία). Έχει πολυετή εργασιακή εμπειρία τόσο σε δημόσιους οργανισμούς όσο και σε ιδιωτικές εταιρείες της Ρωσίας, της Ελλάδας και της Κύπρου. Η Ρεγγίνα μιλάει άπταιστα Ελληνικά και Αγγλικά, έχει τις βασικές γνώσεις της Αραβικής, ενώ η Ρωσική είναι η μητρική της γλώσσα.

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest