Τί κάνει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για να μην πατήσει η Β. Κορέα το κουμπί;

Εισαγωγή

Τα τελευταία χρόνια, το ζήτημα των πυραυλικών πυρηνικών δοκιμών και των επιβλητικών στρατιωτικών επιδείξεων που έχει πραγματοποιήσει η Βόρειος Κορέα αποτελεί επικαιρότητα. Το εν λόγω γεγονός, εκτός του ότι αποτελεί ιδιαίτερα στρατηγικό και αμυντικό “πονοκέφαλο” για χώρες όπως τη Νότιο Κορέα, την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ, προβληματίζει εξίσου και το Συμβούλιο Ασφαλείας (ΣΑ) του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ). Το Συμβούλιο Ασφαλείας, με τη συστηματική επιβολή κυρώσεων τα τελευταία 10 χρόνια, προσπαθεί να κατευνάσει τις βόρειο-κορεατικές πυραυλικές δοκιμές, και να σταματήσει τη λειτουργία του αμφιλεγόμενου πυρηνικού της προγράμματος. Με τα δύο αυτά μέσα, η Β. Κορέα απείλησε πολλάκις -είτε άμεσα είτε έμμεσα- την εδαφική ακεραιότητα των τριών προαναφερθέντων κρατών, και προβλημάτισε το ΣΑ, το οποίο εκ μέρους όλων των Κρατών-Μελών του απάντησε -και απαντάει μέχρι και σήμερα-, με την επιβολή κυρώσεων, στοχευμένων ή μη, τις οποίες θα εξετάσουμε αναδρομικά και με χρονική σειρά ευθέως παρακάτω.

Ιστορικό Σημείωμα

Η διπλωματική κόντρα ανάμεσα στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη Βόρειο Κορέα ξεκίνησε -δίχως την επιβολή κυρώσεων ή μέτρων προς αυτήν- το 1993, με την Απόφαση 825(1993). Με τη συγκεκριμένη Απόφαση, το ΣΑ παρότρυνε εντόνως την Β. Κορέα -η οποία τότε βρισκόταν υπό την καθοδήγηση του πατέρα του σημερινού ηγέτη της χώρας, Kim Jong il- να μην αποσυρθεί από το Σύμφωνο του Μη-Πολλαπλασιασμού των Πυρηνικών  ̶  προσπάθεια που στο τέλος αποδείχθηκε άκαρπη. Στη συνέχεια, με το πέρας μιας δεκαετίας από το 2006, οι σχέσεις ΣΑ και Β. Κορέας διαμορφώθηκαν στην τωρινή τους κατάσταση, μετά τις πρώτες δοκιμές βαλλιστικών πυραύλων που είχαν πραγματοποιηθεί από την τελευταία, και την απάντηση που ακολούθησε από το ΣΑ  ̶ δηλαδή την ψήφιση δύο αποφάσεων, της 1695(2006) και της 1718(2006). Τότε, το Συμβούλιο επέβαλε κυρώσεις στην ασιατική χώρα και, με αφορμή αυτό το συμβάν, θέσπισε την Επιτροπή Κυρώσεων σχετικά με το θέμα της Β. Κορέας.

Αργότερα, με την Απόφαση 1874(2009), το ΣΑ εγκαθίδρυσε ένα Πάνελ Ειδικών για το εν λόγω ζήτημα, και επέβαλε επιπλέον κυρώσεις εξαιτίας της πραγματοποίησης πυραυλικών δοκιμών. Παράλληλα, το 2013, με τις αποφάσεις 2087(2013) και 2094(2013), το ΣΑ επέκτεινε τις κυρώσεις σε βάρος της Β. Κορέας για τη μη-επιτρεπτή εκτόξευση του βόρειο-κορεατικού δορυφόρου “2012”, και τη διενέργεια πυρηνικών δοκιμών. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι υπόλοιπες αποφάσεις του ΣΑ για τα επόμενα 4 χρόνια, με την επιβολή αυστηρών κυρώσεων στην απομονωμένη διπλωματικά ασιατική χώρα, και, μέχρι πρόσφατα, με την υιοθέτηση της απόφασης 2356(2017)  ̶  η οποία θα αναλυθεί εκτενώς παρακάτω.

Σε αυτό το σημείο αξίζει να παρατηρήσουμε το γεγονός ότι οι περισσότερες πυραυλικές και πυρηνικές δοκιμές από τη Β. Κορέα -όπως και οι κυρώσεις που της επιβλήθηκαν από το ΣΑ και άλλα κράτη, όπως τις ΗΠΑ, τη Νότιο Κορέα και την Ιαπωνία- έλαβαν χώρα κατά την περίοδο ηγεσίας του βόρειου κράτους της Κορεατικής Χερσονήσου από τον Kim Jong Un.

Η Απόφαση 2356(2017)

Στις 2 Ιουνίου, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ προέβη -για δεύτερη φόρα μέσα στο 2017- σε επιβολή στοχευμένων κυρώσεων σε βάρος της Β. Κορέας, λόγω μιας σειράς πυραυλικών δοκιμών (και, πιο συγκεκριμένα, του νέου πυραύλου Hwasong-12 και, πιθανότατα, του Taepodong-1) που πραγματοποιήθηκαν από την αρχή του νέου έτους και, ιδιαίτερα, τις τελευταίες εβδομάδες. Μάλιστα, με την Απόφαση 2356(2017) που υιοθετήθηκε στις 2 Ιουνίου ομόφωνα -δηλαδή και από τα 15 μέλη του Συμβουλίου-, το εν λόγω κύριο όργανο έλαβε μέτρα σύμφωνα με το άρθρο 41 του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, εφαρμόζοντας το Κεφάλαιο 7 (“Δράση όσον αφορά Απειλές προς την Ειρήνη, Παραβιάσεις της Ειρήνης και Πράξεις Επιθετικότητας”). Το άρθρο αυτό προβλέπει “τη δυνατότητα του Συμβουλίου Ασφαλείας να αποφασίσει με τη συναίνεση των μελών του, εκτός από τη χρήση στρατιωτικών μέσων, τον τερματισμό ή την προσωρινή διακοπή των οικονομικών σχέσεών της, μέσω σιδηροδρόμου, θαλάσσης, αέρα, ταχυδρομείου, τηλεγράφου, ράδιου και άλλων μέσων επικοινωνίας, και την αποκοπή των διπλωματικών σχέσεων με κάποιο κράτος”.

Στην περίπτωση της Β. Κορέας, το εν λόγω όργανο του ΟΗΕ καταδίκασε -με τους ισχυρότερους δυνατούς όρους- την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων, βαλλιστικών πυραύλων και άλλων πράξεων που έλαβαν χώρα από τις 9 Σεπτεμβρίου του 2016, καθώς παραβιάζονταν οι αποφάσεις του. Εν συνεχεία, με την απόφαση 2345(2017) -η οποία υπογράφηκε στις 23 Μαρτίου- επαναδιατύπωσε την απόφασή του ότι η Β. Κορέα πρέπει να εγκαταλείψει τα πυρηνικά της όπλα -και, γενικότερα, το πυρηνικό της πρόγραμμα-, να σταματήσει την πραγμάτωση πυραυλικών δοκιμών, και να αφοπλιστεί πάραυτα από τα όποια όπλα μαζικής καταστροφής που μπορεί να κατέχει.

Επιπλέον, το ΣΑ δέσμευσε τα Κράτη-Μέλη για την άμεση επιβολή των συγκεκριμένων μέτρων, όπως αυτά είχαν επιβληθεί και παλαιότερα μέσω της απόφασης 1718(2006). Η τελευταία πρόκειται για την πρώτη απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας στη μετά-ψυχροπολεμική εποχή που αφορούσε την επιβολή κυρώσεων έναντι της Β. Κορέας. Η εν λόγω απόφαση τόνιζε το καθήκον του ΣΑ για την εύρεση μια ειρηνικής, διπλωματικής και πολιτικής λύσης για τη συνολική κατάσταση, υπογραμμίζοντας, ταυτόχρονα, τη σημασία της διατήρησης της ειρήνης και της ισορροπίας στην Κορεατική Χερσόνησο και τη Βόρειο-ανατολική Ασία. Επίσης, το κύριο όργανο καλωσόρισε την όποια προσπάθεια πραγματοποιήθηκε -και επρόκειτο να πραγματοποιηθεί- από τα Μέλη του ή τρίτα κράτη, ούτως ώστε να επιτευχθεί ειρηνική και λογική λύση μέσω διαλόγου.

Τέλος, με την απόφαση 1718(2006) το ΣΑ επέβαλε, επίσης, ταξιδιωτική απαγόρευση και πάγωμα λογαριασμών σε τέσσερα νομικά πρόσωπα και 14 αξιωματούχους της Β. Κορέας. Ανάμεσά τους βρίσκονταν τόσο τα ονόματα του επικεφαλής του γραφείου πληροφοριών της Β. Κορέας στο εξωτερικό, και υψηλόβαθμων αξιωματούχων του εργατικού κόμματος της χώρας, όσο και της Στρατηγικής Πυραυλικής Δύναμης της Β. Κορέας και της Τράπεζας Koryo, που διαχειρίζεται τα οικονομικά υψηλόβαθμων προσώπων της βόρειο-κορεατικής κυβέρνησης, αλλά και του ίδιου του Kim Jong-un.

Το Παρασκήνιο της υπογραφής της Απόφασης, και οι γενικότερες αντιδράσεις της Διεθνούς Σκηνής

Θα μπορούσαμε να πούμε πως η παραπάνω Απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας ήταν αποτέλεσμα της έκρυθμης κατάστασης που επικρατούσε γενικότερα τους τελευταίους δύο μήνες, ως προς το ζήτημα της Β. Κορέας. Παραδείγματος χάρη, η κόντρα ανάμεσα στη Β. Κορέα και τις ΗΠΑ εντάθηκε ακόμα περισσότερο, καθώς η πρώτη συνέχισε τις προκλητικές στρατιωτικές παρελάσεις και, φυσικά, τις πυραυλικές της δοκιμές, προβαίνοντας σε ανακοινώσεις για το βεληνεκές των νέων της βαλλιστικών πυραύλων – με τον Taepodong-2, ιδιαίτερα, να λέγεται πως μπορεί να ταξιδέψει έως 8000 χιλιόμετρα, και να χτυπήσει τις Δυτικές Ακτές των ΗΠΑ.

Αυτές οι εξελίξεις οδήγησαν, αφενός, τις ΗΠΑ να μετακινήσουν μέρος του στόλου που διατηρούσαν στη Ν. Κορέα προς τα ανοιχτά της Β. Κορέας, και να έχουν συνεχώς σε ετοιμότητα το αμυντικό πυραυλικό σύστημα της Ν. Κορέας και, αφετέρου, να εντείνουν τις διαπραγματεύσεις τους για το εν λόγω θέμα με την Κίνα, η οποία αποτελεί τον κύριο συνομιλητή της Βορείου Κορέας. Επίσης, με τις δηλώσεις του ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, στις 28 Απριλίου, ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Rex Tillerson, προέτρεψε το Συμβούλιο να πάρει τα αναγκαία μέτρα -ακόμη και στρατιωτικά- ώστε να καταπολεμηθεί η βορειοκορεατική επιθετικότητα. Οι δηλώσεις αυτές -θα μπορούσε να ειπωθεί πως- δεν αγνοήθηκαν καθώς, στις 16 Μαΐου, το Συμβούλιο Ασφαλείας εξέδωσε επίσημο δελτίο τύπου, με το οποίο καταδίκασε τις πράξεις της Β. Κορέας  ̶  αποκορύφωμα του οποίου ήταν η ψήφιση υπέρ της απόφασης 2356(2017).

Επίλογος

Κλείνοντας, από την παραπάνω ανάλυση συνάγεται πως, μέχρι στιγμής, το κύριο μέσο του Συμβουλίου Ασφαλείας για την καταπολέμηση της επιθετικότητας, καθώς επίσης των συνεχών στρατιωτικών επιδείξεων, και της πιθανότητας η Β. Κορέα να “πατήσει το κουμπί” είναι η επιβολή κυρώσεων, οικονομικής και εμπορικής -κυρίως- φύσεως. Το Συμβούλιο, παρά τις πιέσεις ορισμένων Μελών του -όπως, κατά κύριο λόγο, των ΗΠΑ- δεν φαίνεται διατεθειμένο να προβεί στη χρήση στρατιωτικής λύσης  ̶  γεγονός που θα οδηγούσε, πιθανότατα, σε μια ακραία εκτράχυνση των σχέσεων της διεθνούς κοινότητας με το ακριτικό ασιατικό κράτος. Φυσικά, αν λάβουμε υπόψιν το πρόσφατο συμβάν του θανάτου του Otto Warmbier -του Αμερικανού φοιτητή που κρατήθηκε σε βορειοκορεατική φυλακή για 17 μήνες, και υπέστη ψυχικό και σωματικό βασανισμό λόγω προσβλητικής και προπαγανδιστικής συμπεριφοράς, με έκδηλη παραβίαση της συνθήκης της Γενεύης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα- μπορούν, πιθανότατα, οι σχέσεις ΗΠΑ και Β. Κορέας -και, κατ’ επέκταση, οι σχέσεις ΣΑ και Β. Κορέας- να χειροτερεύσουν ακόμη περισσότερο, και να προκύψουν νέες εξελίξεις που θα διαταράξουν έντονα τη διεθνή ασφάλεια και ειρήνη.

Πηγές:

  1. Gunter, J. (2017). Will we ever know what happened to Otto Warmbier? – BBC News. [online] BBC News. Available at: http://www.bbc.com/news/world-us-canada-40371575 [Accessed 26 Jun. 2017].
  2. McCurry, J. (2017). How did Otto Warmbier die?. [online] the Guardian. Available at: https://www.theguardian.com/world/2017/jun/21/how-did-otto-warmbier-die [Accessed 26 Jun. 2017].
  3. BBC News. (2017). North Korea crisis: Rex Tillerson urges international response – BBC News. [online] Available at: http://www.bbc.com/news/world-asia-39749670 [Accessed 26 Jun. 2017].
  4. Un.org. (2017). Resolutions adopted by the United Nations Security Council since 1946. [online] Available at: https://www.un.org/en/sc/documents/resolutions/ [Accessed 26 Jun. 2017].
  5. Un.org. (2017). Security Council Press Statement on Democratic People’s Republic of Korea’s Ballistic Missile Launch | Meetings Coverage and Press Releases. [online] Available at: https://www.un.org/press/en/2017/sc12831.doc.htm [Accessed 26 Jun. 2017].
  6. Un.org. (2017). Security Council Press Statement on Democratic People’s Republic of Korea’s Ballistic Missile Launches | Meetings Coverage and Press Releases. [online] Available at: https://www.un.org/press/en/2017/sc12821.doc.htm [Accessed 26 Jun. 2017].
  7. Un.org. (2017). Security Council Press Statement on Democratic People’s Republic of Korea’s Ballistic-Missile Launch | Meetings Coverage and Press Releases. [online] Available at: https://www.un.org/press/en/2017/sc12801.doc.htm [Accessed 26 Jun. 2017].
  8. Un.org. (2017). Security Council Press Statement on Democratic People’s Republic of Korea’s Ballistic Missile Launch | Meetings Coverage and Press Releases. [online] Available at: https://www.un.org/press/en/2017/sc12780.doc.htm [Accessed 26 Jun. 2017].
  9. Securitycouncilreport.org. (n.d.). UN Documents for DPRK (North Korea). [online] Available at: http://www.securitycouncilreport.org/un-documents/dprk-north-korea/ [Accessed 26 Jun. 2017].
  10. BBC News. (2017). UN imposes targeted sanctions on North Korea – BBC News. [online] Available at: http://www.bbc.com/news/world-asia-40141243 [Accessed 26 Jun. 2017].
  11. BBC News. (2017). UN Security Council condemns North Korea missile test – BBC News. [online] Available at: http://www.bbc.com/news/world-asia-39931103 [Accessed 26 Jun. 2017].
  12. Un.org. (n.d.). Chapter VII: Action with Respect to Threats to the Peace, Breaches of the Peace, and the Acts of Aggression, p.28 Article 41. [online] Available at: https://www.un.org/en/sections/un-charter/chapter-vii/ [Accessed 26 Jun. 2017].
  13. United Nations (1945). Charter of the United Nations and the Statute of the International Court of Justice. Chapter VII: Action with Respect to Threats to the Peace, Breaches of the Peace, and the Acts of Aggression, p.28 Article 41 [online] Available at: https://treaties.un.org/doc/publication/ctc/uncharter.pdf [Accessed 2 Jul. 2017].
  14. BBC News. (2017). North Korea crisis: Rex Tillerson urges international response – BBC News. [online] Available at: http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39749670 [Accessed 2 Jul. 2017].

Tagged under:

Ο Ιάσων Χαλκίδης είναι 22 ετών και μεγάλωσε και σπουδάζει στη Θεσσαλονίκη, στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας στο Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών. Στο 8 εξάμηνο των σπουδών, φοίτησε στο Sciences Po της Ρεν. Έχει συγγράψει τόσο ιστοσελίδες και περιοδικά, όσο και μια ενότητα σε ακαδημαϊκό εγχειρίδιο. Έχει συμμετάσχει με διακρίσεις σε δεκάδες προσομοιώσεις διεθνών οργανισμών και ομιλεί αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά και ρωσικά.

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest