Το πυρηνικό πρόγραμμα της Β. Κορέας

Το κράτος της Βόρειας Κορέας, το απομονωμένο από τον υπόλοιπο κόσμο αυτό κράτος της Κορεατικής Χερσονήσου, κατάφερε να μονοπωλήσει το ενδιαφέρον των διεθνών μέσων ενημέρωσης το τελευταίο διάστημα, κατόπιν της είδησης ότι η χώρα έκανε την πρώτη δοκιμή βόμβας υδρογόνου στην περιοχή Punggye-Ri, γνωστό «θέρετρο» πυρηνικών δοκιμών. Παρά τη δυσπιστία της διεθνούς κοινότητας, καθώς ακόμα δεν έχουν βρεθεί στοιχεία να επιβεβαιώνουν το συμβάν, η Λαϊκή Δημοκρατία της Βορείου Κορέας παρουσιάζει πλούσιο ιστορικό πυρηνικών δοκιμών, ενώ εδώ και δεκαετίες ακολουθεί το δικό της πυρηνικό πρόγραμμα.

Με μια σύντομη ιστορική αναδρομή, όλα ξεκίνησαν λίγο μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν η χώρα έθεσε σε εφαρμογή πρόγραμμα εκπαίδευσης σχετικά με την ατομική ενέργεια. Το Δεκέμβριο του 1952 εγκαινιάζεται το Ινστιτούτο Ατομικής Ενέργειας, και λίγα χρόνια αργότερα υπογράφεται σύμφωνο συνεργασίας με τη Σοβιετική Ένωση, βάσει του οποίου Σοβιετικοί επιστήμονες και ερευνητές στέλνονται στη Βόρεια Κορέα ώστε να συμβάλλουν στην ανάπτυξη του προγράμματος. Η Μόσχα αυξάνει την τεχνολογική υποστήριξη στη Βόρεια Κορέα, κι έτσι στο τέλος της δεκαετίας του 1960 η τελευταία έχει ήδη αποκτήσει την απαραίτητη τεχνολογία για καθαρισμό πλουτωνίου, ενώ σχεδόν δέκα χρόνια αργότερα, στις αρχές της δεκαετίας του 1980, έχουν ολοκληρωθεί και οι εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου.[1] Οι ενέργειες της Βόρειας Κορέας ωθούν τις ΗΠΑ, το 1991, στην απομάκρυνση όλων των πυρηνικών όπλων από το έδαφος της Νοτίου Κορέας, και οι δύο χώρες, Βόρεια και Νότια Κορέα, υπογράφουν μεταξύ τους σύμφωνο για την αποπυρηνικοποίηση της Κορεατικής Χερσονήσου. Η επόμενη δεκαετία χαρακτηρίζεται από ένα μαραθώνιο εποπτείας και καταστολής κάθε απόπειρας επανέναρξης του πυρηνικού προγράμματος της Pyongyang (πρωτεύουσα της Βόρειας Κορέας), με συνεχείς διαπραγματεύσεις που καταλήγουν σε ναυάγιο το 2003, με την Κορέα να αποσύρεται από τη Συνθήκη περί Μη Διασποράς των Πυρηνικών Όπλων. Έκτοτε κάθε προσπάθεια επαναδιαπραγμάτευσης αποδείχτηκε άκαρπη, και τον Οκτώβριο του 2006 πραγματοποιείται η πρώτη πυρηνική δοκιμή. Μετά από αυτό, δύο ακόμη επιτυχημένες δοκιμές λαμβάνουν χώρα το 2009 και το 2013.

Παρά τη συνεχή αυτοπροβολή και έπαρση της Βορείου Κορέας σχετικά με το οπλοστάσιό της και την αποθήκη πυρηνικών όπλων που υποστηρίζει πως διαθέτει, λίγες είναι οι πληροφορίες που διαθέτουμε περί αυτού. Το 2008 ανακοίνωσε ότι διαθέτει 38,5 κιλά πλουτωνίου κατάλληλου για χρήση σε πυρηνικά όπλα (weapons-grade), καθώς και υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, αλλά δεν δόθηκαν περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με αυτό. Επιπλέον, η ανακοίνωση επαναλειτουργίας του εργοστασίου στην περιοχή Yongbyon, σημαίνει ότι η χώρα πιθανώς παράγει πυρηνικό εξοπλισμό εδώ και δύο χρόνια. Έρευνες υποστηρίζουν πως το 2012 υπήρχε αρκετό υλικό για την κατασκευή 11 πυραύλων, ενώ το 2015 το US-Korea Institute υποστηρίζει πως  ο αριθμός ανεβαίνει στους 10 με 16, μεταξύ των οποίων 6 με 8 κατσκευασμένοι από πλουτώνιο και οι υπόλοιποι 4 με 8 από ουράνιο. [2]

Το πυρηνικό δόγμα και η στρατηγική της Βόρειας Κορέας

Οι συνθήκες κάτω από τις οποίες η Βόρεια Κορέα θα προχωρούσε σε χρήση του πυρηνικού της οπλοστασίου δεν είναι ιδιαίτερα σαφείς, που σημαίνει ότι δεν γνωρίζουμε αν ο σκοπός της είναι αμυντικός ή επιθετικός. Σε περίπτωση που δεν αριθμεί επαρκές ποσοστό πυρηνικών κεφαλών, της στερείται αμέσως η δυνατότητα πρώτου πλήγματος, καθώς δεν θα είναι σε θέση να προκαλέσει αφόρητη ζημιά στον αντίπαλο, και κατά συνέπεια να τον αποτρέψει από το να ανταποδώσει το χτύπημα. Αν ισχύει αυτό, σημαίνει ότι επιλέγει μία countervalue στρατηγική που θέτει στο στόχαστρο τη Νότια Κορέα, ή τις Ιαπωνικές πόλεις και τις αμερικανικές βάσεις που βρίσκονται στην περιοχή.

Σε κάθε περίπτωση, μπορούμε να πούμε ότι σκοπός της Pyongyang είναι να δείξει – όπως και ανοιχτά δηλώνει – ότι είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει την εχθρότητα των αντιπάλων της, καθώς και να χρησιμοποιήσει το όπλο που έχει υπό την κατοχή της ως άριστο μέσο πίεσης και διεκδίκησης της θέσης της στην περιοχή. Αρκεί φυσικά να κατορθώσει να αποδείξει ότι οι τελεταίες δηλώσεις της περί πυρηνικής δοκιμής δεν αποτελούν προϊόν επεξεργασίας, όπως οι φήμες περί εκτόξευσης πυραύλων την περασμένη άνοιξη, καθώς θα χάσει την αξιοπιστία της και, κατ’ επέκταση, την ευκαιρία της να εδραιώσει το προφίλ που χρόνια επιδιώκει στην ευρύτερη περιοχή της Ασίας. Η πραγματοποίηση πυρηνικών δοκιμών είναι ένα πράγμα. Η κατασκευή πυρηνικών κεφαλών συμπαγών και ικανών να χρησιμοποιηθούν είναι κάτι τελείως διαφορετικό.

Κάποιοι συνεχίζουν να πιστεύουν ότι το κυβερνητικό κόμμα της χώρας επιθυμεί να παραιτηθεί του πυρηνικού προγράμματος και να προχωρήσει σε συμφωνία με τις ΗΠΑ και τα υπόλοιπα κράτη. Κάτι τέτοιο όμως φαίνεται μάλλον απίθανο, εφόσον η δυναστεία Kim επί δεκαετίες τώρα έχει θεμελιώσει την κυριαρχία της στη θεωρία «εξωτερικών κινδύνων» που απειλούν την ύπαρξη της χώρας. Κατ’ επέκταση, η σύναψη συμφωνίας με τους «παραδοσιακούς» εχθρούς θα σήμαινε ότι δεν υπάρχουν πλέον απειλές, άρα ούτε ανάγκη για πυρηνικό εξοπλισμό. Η πυρηνικοποίηση, λοιπόν, κρίνεται ως ο μοναδικός τρόπος εγγύησης ασφάλειας του έθνους αλλά και της ίδιας της μοναρχίας Kim, κατά κύριο λόγο.

Υπό αυτά τα δεδομένα, είναι πολύ σημαντικό όλα τα κράτη της βορειοανατολικής Ασίας να προσπαθήσουν να διατηρήσουν σταθερές σχέσεις με το κράτος της Βόρειας Κορέας και να αποτρέψουν την πρόκληση κρίσεων. Ταυτόχρονα, εξίσου σημαντική είναι η αποθάρρυνση του δόγματος του πρώτου πλήγματος που απειλεί να μετατρέψει μια μελλοντική συμβατική σύγκρουση σε πυρηνικό όλεθρο, πιθανόν για ολόκληρο τον πλανήτη.

 

Παραπομπές – πηγές:

[1] Επανεπεξεργασία: Η χημική επεξεργασία χρησιμοποιημένου πυρηνικού καυσίμου για να διαχωριστεί το υπόλοιπο προς χρήση ουράνιο και πλουτώνιο για την εκ νέου κατασκευή καυσίμων ή εναλλακτικά, η εξαγωγή του πλουτωνίου για χρήση σε πυρηνικά όπλα.

[2]http://nationalinterest.org/feature/welcome-north-korean-nuclear-weapons-101-13940

http://www.nti.org/country-profiles/north-korea/nuclear/

http://belfercenter.ksg.harvard.edu/publication/23074/north_koreas_nuclear_weapons.html

Tagged under:

Η Μαρία Ελένη Κώστα είναι προπτυχιακή φοιτήτρια του τμήματος Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. [email protected]

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

X

Pin It on Pinterest

X
Share This