2/8: Η μέρα που ξεπεράσαμε τα όρια της γης

Φέτος, η ανθρωπότητα μόλις σε 7 μήνες εξάντλησε όλους τους φυσικούς πόρους της γης για το παρόν έτος, και πλέον θα ζει με “πίστωση”, δημιουργώντας ένα μη βιώσιμο οικολογικό χρέος. Σύμφωνα με το δίκτυο Global Footprint Network, που εδρεύει στο Όκλαντ της Καλιφόρνια, πρόκειται για το “Overshoot Day” – δηλαδή, για την μέρα ξεπεράσματος της γης. Πιο συγκεκριμένα, το δίκτυο αναλύει δεδομένα που συλλέγει ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών και μετρά την εκμετάλλευση των φυσικών πόρων του πλανήτη, με κριτήριο την δυνατότητά του να ανανεώνει τις πηγές και να απορροφά τα αέρια που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

Χαρακτηριστικά, χρειαζόμαστε 1,7 πλανήτες για να καλυφθούν οι ανάγκες της σύγχρονης παγκόσμιας κοινωνίας χωρίς να προκύπτει έλλειμμα, καθώς η παγκόσμια κατανάλωση ξεπερνά το 70% των διαθέσιμων πηγών του περιβάλλοντος. Αν και έως το 1961 το ένα τέταρτο των πηγών της γης δεν είχε καταναλωθεί, η κατάσταση άρχισε να επιδεινώνεται από το 1970. Πιο συγκεκριμένα, η ημέρα ξεπεράσματος της γης άρχισε να σημειώνεται στο ημερολόγιο νωρίτερα. Από το 1985 έως το 2009 σταδιακά κατέβηκε στις 20 Αυγούστου, και σήμερα σημειώνεται μόλις στις 2 Αυγούστου.

Αιτία του προβλήματος θεωρείται η υπερκατανάλωση και η λανθασμένη, έως και απούσα, διαχείριση του κύκλου ζωής των αγαθών, σε συνδυασμό με την αξιοποίηση ορυκτού πλούτου για την παραγωγή ενέργειας. Ωστόσο, δεν φέρουν όλοι το ίδιο μερίδιο ευθύνης για το οικολογικό χρέος. Στην κορυφή της σπατάλης βρίσκονται η Αυστραλία και η Αμερική, οι οποίες χρειάζονται 5 πλανήτες για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους, ενώ αντίθετα παρατηρούμε πως η Κίνα και η Ινδία, που αποτελούν το 36% του πληθυσμού του πλανήτη, χρειάζονται από 2,1 και 0,6 πλανήτες αντίστοιχα. Αξιοσημείωτη είναι και η υψηλή θέση της Ελλάδας στον πίνακα, καθώς αν όλοι ζούσαν όπως οι Έλληνες θα χρειαζόμασταν 2,5 πλανήτες! Ως εκ τούτου, το οικολογικό αποτύπωμα των ανεπτυγμένων χωρών είναι πέντε φορές μεγαλύτερο από εκείνο των αναπτυσσόμενων.

Το χρέος είναι μη αναστρέψιμο;

Με την διατήρηση του ρυθμού αυτού με τον οποίο παρουσιάζεται “η ημέρα ξεπεράσματος της Γης”, εκτιμάται πως το 2030 θα έχουμε ανάγκη από δύο πλανήτες για να καλύψουν τις ανάγκες μας. Μόνο οι εκπομπές αερίων του άνθρακα αποτελούν το 60% του οικολογικού αποτυπώματος ενώ, όπως αναφέρει η WWF στην παγκόσμια έκθεσή της, η άγρια ζωή είναι πιθανόν να μειωθεί κατά 67% μέχρι το 2020.

Ωστόσο, το Global Footprint Network και η οικολογική οργάνωση WWF διαβλέπουν αισιόδοξα σημάδια στον ορίζοντα. Σχετικά, το οικολογικό αποτύπωμα ανά κάτοικο των ΗΠΑ έχει μειωθεί κατά 20% από το 2005 (έτος που είχε φθάσει στο υψηλότερο σημείο του) έως το 2013, παρά την οικονομική ανάπτυξη. Παράλληλα, η Κίνα αναπτύσσει τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και έχει μειώσει την εσωτερική κατανάλωση σε άνθρακα. Οι κινήσεις αυτές των δύο μεγαλύτερων ρυπαντών είναι σημαντικές, αλλά όχι αρκετές για την αναστροφή της κατάστασης. Όσο η αντιμετώπιση του φαινομένου της κλιματικής αλλαγής και της γενικότερης ρύπανσης του περιβάλλοντος δεν γίνεται προτεραιότητα από τις εθνικές κυβερνήσεις των κρατών, τόσο περισσότερο η βλάβη θα καταλήξει σταδιακά μη αναστρέψιμη.

Πηγές:

  1. WWF. (2017). Νέο ρεκόρ εξάντλησης των ορίων της Γης. [online] Available at: http://www.wwf.gr/news/1990-neo-rekor-eksantlisis-ton-orion-tis-gis [Accessed 31 Aug. 2017].
  2. CNN Greece. (2017). Δραματική προειδοποίηση WWF: Με ρυθμούς ρεκόρ εξαντλούμε τα όρια της Γης. [online] Available at: http://www.cnn.gr/news/kosmos/story/91376/dramatiki-proeidopoiisi-wwf-me-rythmoys-rekor-exantloyme-ta-oria-tis-gis [Accessed 31 Aug. 2017].
  3. CNN Greece. (2017). 2/8: Η μέρα που εξαντλήθηκαν όλοι οι φυσικοί πόροι της Γης για φέτος. [online] Available at: http://www.cnn.gr/news/kosmos/story/91616/2-8-h-mera-poy-exantlithikan-oloi-oi-fysikoi-poroi-tis-gis-gia-fetos#/ [Accessed 31 Aug. 2017].

 

 

Tagged under:

H Ειρήνη Σούρπη είναι προπτυχιακή φοιτήτρια της Νομικής Σχολής Αθηνών και πραγματοποιεί παράλληλες σπουδές στον τομέα των Οικονομικών στο Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος. Ασχολείται έντονα με την αρθρογραφία και την έρευνα ζητημάτων Διεθνούς Δικαίου, Οικονομικής και Περιβαλλοντικής Πολιτικής και Σινολογικών Διπλωματικών Σχέσεων.

Website: https://powerpolitics.eu

   Ροή άρθρων Συντάκτη

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Περισσότερα από την Power Politics:

Log in or Sign Up

Pin It on Pinterest